ชื่อเรื่อง การพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้แบบ SIMPLE โดยใช้ชุมชนเป็นฐาน เพื่อส่งเสริม
ทักษะการเขียนเชิงวิชาการและการนำเสนอ สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5
ผู้วิจัย กฤษณา ทิมสี
ปีการศึกษา 2567-2568
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยและพัฒนา (Research and Development) มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพปัญหาและความต้องการในการจัดการเรียนรู้รายวิชาการสื่อสารและการนำเสนอ (IS2) ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 2) พัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้แบบ SIMPLE โดยใช้ชุมชนเป็นฐาน เพื่อส่งเสริมทักษะการเขียนเชิงวิชาการและการนำเสนอ สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 3) ทดลองใช้รูปแบบการจัดการเรียนรู้แบบ SIMPLE โดยใช้ชุมชนเป็นฐาน เพื่อส่งเสริมทักษะการเขียนเชิงวิชาการและการนำเสนอ สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 และ 4) ประเมินรูปแบบการจัด การเรียนรู้แบบ SIMPLE โดยใช้ชุมชนเป็นฐาน เพื่อส่งเสริมทักษะการเขียนเชิงวิชาการและการนำเสนอ สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 โรงเรียนเรืองวิทย์พิทยาคม ภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2568 จำนวน 1 ห้องเรียน นักเรียน 27 คน ซึ่งได้มาโดยการสุ่มแบบกลุ่ม (Cluster Random Sampling) เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ แบบสัมภาษณ์ แบบสอบถาม รูปแบบการจัดการเรียนรู้แบบ SIMPLE แผนการจัดการเรียนรู้ แบบทดสอบวัดผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน แบบประเมินทักษะการเขียนเชิงวิชาการ แบบประเมินทักษะการนำเสนอ แบบประเมินพฤติกรรมการทำงานเป็นทีม และแบบสอบถามความพึงพอใจ สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และการทดสอบค่าที (t-test แบบ Dependent)
ผลการวิจัย พบว่า
1. ผลการศึกษาสภาพปัญหาและความต้องการในการจัดการเรียนรู้รายวิชาการสื่อสารและการนำเสนอ (IS2) ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 พบว่า สภาพปัญหาด้านเนื้อหามีลักษณะเป็นนามธรรมสูงและขาดการเชื่อมโยงกับบริบทจริง การจัดการเรียนรู้เน้นการบรรยาย สื่อการเรียนรู้จำกัดเพียงสไลด์กับอินเทอร์เน็ต ส่วนการวัดและประเมินผลขาดกระบวนการสะท้อนกลับ ส่วนความต้องการของผู้เรียนภาพรวมอยู่ในระดับมากที่สุด (ค่าเฉลี่ยเท่ากับ 4.59, S.D.= 0.27) เมื่อพิจารณารายข้อพบว่า รายการที่มีค่าเฉลี่ยสูงสุด ได้แก่ 1) ต้องการให้มีเกณฑ์การประเมินที่ชัดเจน โปร่งใส และแจ้งให้นักเรียนทราบล่วงหน้า อยู่ในระดับมากที่สุด (ค่าเฉลี่ยเท่ากับ 4.78, S.D.= 0.42) 2) ต้องการเนื้อหาการเรียนที่สามารถนำไปประยุกต์ใช้ได้จริงในชีวิตประจำวันและการศึกษาต่อ (ค่าเฉลี่ยเท่ากับ 4.75, S.D.= 0.44) และ 3) ต้องการรูปแบบการเรียนรู้ที่เน้นการลงมือปฏิบัติจริงผ่านการลงพื้นที่สำรวจข้อมูลจากชุมชนด้วยตนเอง (ค่าเฉลี่ยเท่ากับ 4.72, S.D.= 0.46)
2. ผลการพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้แบบ SIMPLE โดยใช้ชุมชนเป็นฐาน เพื่อส่งเสริมทักษะการเขียนเชิงวิชาการและการนำเสนอ สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 พบว่า รูปแบบประกอบด้วย 4 องค์ประกอบ ได้แก่ หลักการ วัตถุประสงค์ กระบวนการเรียนรู้ และการวัดและประเมินผล โดยกระบวนการเรียนรู้มี 6 ขั้นตอน ประกอบด้วย ขั้นที่ 1 สำรวจบริบทชุมชน (Survey the Community) ขั้นที่ 2 สืบเสาะและรวบรวมข้อมูล (Inquire and Collect) ขั้นที่ 3 จัดระบบและวางโครงร่าง (Map the Structure) ขั้นที่ 4 สร้างชิ้นงานต้นแบบ (Prototype Work) ขั้นที่ 5 นำเสนอและแลกเปลี่ยนเรียนรู้ (Launch and Learn) และขั้นที่ 6 ประเมินและเผยแพร่ผลงาน (Evaluate and Share) ผลการตรวจสอบคุณภาพรูปแบบโดยผู้เชี่ยวชาญ 9 ท่าน พบว่ารูปแบบมีความถูกต้อง ความเหมาะสม ความเป็นไปได้ และความเป็นประโยชน์ อยู่ในระดับมาก (ค่าเฉลี่ยเท่ากับ 4.39, S.D. = 0.13) และผลการทดลองใช้นำร่องเพื่อหาประสิทธิภาพ พบว่า รูปแบบมีค่าประสิทธิภาพ (E1/E2) เท่ากับ 82.69/81.77 ซึ่งสูงกว่าเกณฑ์ 80/80 ที่กำหนด
3. ผลการทดลองใช้รูปแบบการจัดการเรียนรู้แบบ SIMPLE โดยใช้ชุมชนเป็นฐาน เพื่อส่งเสริมทักษะการเขียนเชิงวิชาการและการนำเสนอ สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 พบว่า 1) นักเรียนมีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนหลังเรียนสูงกว่าก่อนเรียนอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 2) นักเรียนมีทักษะการเขียนเชิงวิชาการผ่านเกณฑ์ที่กำหนดไม่น้อยกว่าร้อยละ 75 คิดเป็นร้อยละ 80.00 3) นักเรียนมีทักษะการนำเสนอผ่านเกณฑ์ที่กำหนดไม่น้อยกว่าร้อยละ 75 คิดเป็นร้อยละ 80.43 และ 4) นักเรียนมีพฤติกรรมการทำงานเป็นทีมอยู่ในระดับมากที่สุด (ค่าเฉลี่ยเท่ากับ 4.61, S.D. = 0.36)
4. ผลการประเมินรูปแบบการจัดการเรียนรู้แบบ SIMPLE โดยใช้ชุมชนเป็นฐาน เพื่อส่งเสริมทักษะการเขียนเชิงวิชาการและการนำเสนอ สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 ทั้ง 3 กลุ่ม พบว่า นักเรียนมีความพึงพอใจอยู่ในระดับมากที่สุด (ค่าเฉลี่ยเท่ากับ 4.52, S.D.= 0.15) ผู้มีส่วนร่วมในชุมชนความพึงพอใจอยู่ในระดับมากที่สุด (ค่าเฉลี่ยเท่ากับ 4.56, S.D.= 0.29) และครูผู้ร่วมสังเกตการณ์ มีความพึงพอใจอยู่ในระดับมากที่สุด (ค่าเฉลี่ยเท่ากับ 4.54, S.D.= 0.29)
คำสำคัญ รูปแบบการจัดการเรียนรู้แบบ SIMPLE/ การจัดการเรียนรู้โดยใช้ชุมชนเป็นฐาน/ ทักษะการเขียนเชิงวิชาการ/ ทักษะการนำเสนอ / พฤติกรรมการทำงานเป็นทีม