ครูบ้านนอก

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์หลักเพื่อพัฒนารูปแบบการบริหารงานวิชาการแบบ PRR Steps ในการส่งเสริมสมรรถนะครูผู้สอนด้านการวิจัยในชั้นเรียน สำหรับโรงเรียนบ้านกุดฮู สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาหนองบัวลำภู เขต 2 และวัตถุประสงค์เฉพาะ ได้แก่ 1) เพื่อศึกษาสภาพปัจจุบัน สภาพที่พึงประสงค์ และความต้องการจำเป็นต่อรูปแบบการบริหารงานวิชาการในการส่งเสริมสมรรถนะครูผู้สอนด้านการวิจัยในชั้นเรียน 2) เพื่อสร้างรูปแบบการบริหารงานวิชาการในการส่งเสริมสมรรถนะครูผู้สอนด้านการวิจัยในชั้นเรียน 3) เพื่อทดลองใช้และปรับปรุงรูปแบบการบริหารงานวิชาการแบบ PRR Steps ในการส่งเสริมสมรรถนะครูผู้สอนด้านการวิจัยในชั้นเรียน และ 4) เพื่อประเมินและขยายผลรูปแบบการบริหารงานวิชาการแบบ PRR Steps ในการส่งเสริมสมรรถนะครูผู้สอนด้านการวิจัยในชั้นเรียน การวิจัยนี้ใช้ระเบียบวิธีวิจัยและพัฒนา (Research and Development: R&D) แบบผสมผสานเชิงปริมาณและเชิงคุณภาพ ดำเนินการระหว่างปีการศึกษา 2566 – 2569 แบ่งเป็น 4 ขั้นตอน ดังนี้ ขั้นตอนที่ 1 ศึกษาสภาพปัจจุบัน สภาพที่พึงประสงค์ และความต้องการจำเป็น โดยมีขั้นย่อย ได้แก่ 1.1) รวบรวมข้อมูลจากครูผู้สอน 14 คน ด้วยแบบสอบถาม แบบสัมภาษณ์กึ่งโครงสร้าง และการสังเกตแบบมีส่วนร่วม 1.2) วิเคราะห์ข้อมูลเชิงปริมาณด้วยค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และดัชนีความต้องการจำเป็น (PNImodified) ครอบคลุมกรอบสมรรถนะ KSA ทั้ง 3 มิติ และ 1.3) วิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพด้วยการวิเคราะห์เนื้อหาและการตรวจสอบสามเส้า (Triangulation) ขั้นตอนที่ 2 สร้างและตรวจสอบคุณภาพรูปแบบ โดยสังเคราะห์ทฤษฎีและผลจากขั้นตอนที่ 1 สร้างรูปแบบ PRR Steps ตรวจสอบความตรงเชิงเนื้อหา (IOC ≥ 0.60) จากผู้เชี่ยวชาญ 5 ท่าน และประเมินความถูกต้อง ความเหมาะสม และความเป็นไปได้จากผู้ทรงคุณวุฒิ 7 ท่าน ผ่านกระบวนการสนทนากลุ่ม (Focus Group Discussion) ขั้นตอนที่ 3 ทดลองใช้รูปแบบเป็นระยะเวลา 2 ภาคเรียน (ตุลาคม 2567 – กันยายน 2568) กับครูผู้สอน 14 คน และผู้เรียน 135 คน โดยเก็บข้อมูลด้านสมรรถนะครูด้วยแบบทดสอบความรู้ (50 ข้อ) แบบประเมินทักษะการปฏิบัติ (Rubric Score 5 ระดับ) และแบบประเมินเจตคติ (Likert Scale 5 ระดับ) พร้อมวัดผลคุณภาพผู้เรียนก่อนและหลังการทดลอง และขั้นตอนที่ 4 ประเมินและขยายผลรูปแบบ โดยวิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา สัมภาษณ์เชิงลึกครูผู้สอน 14 คน นักเรียนตัวแทน 33 คน และผู้ปกครองตัวแทน 11 คน จากนั้นสังเคราะห์ผลด้วยการวิเคราะห์ SWOT จนได้รูปแบบฉบับสมบูรณ์ก่อนขยายผลสู่โรงเรียนในเครือข่าย 102 แห่ง

ผลการวิจัยสรุปได้ ดังนี้

1) สมรรถนะครูผู้สอนด้านการวิจัยในชั้นเรียนทั้ง 3 มิติมีช่องว่างระหว่างสภาพปัจจุบันและสภาพที่พึงประสงค์ในระดับสูง โดยมิติด้านทักษะการดำเนินการวิจัยมีค่า PNImodified สูงสุด รองลงมาคือด้านความรู้ความเข้าใจ และด้านเจตคติตามลำดับ สะท้อนว่าครูผู้สอนส่วนใหญ่มีทัศนคติยอมรับการวิจัยในระดับหนึ่งแต่ขาดทักษะการปฏิบัติอย่างเป็นระบบ 2) รูปแบบการบริหารงานวิชาการแบบ PRR Steps มีโครงสร้างหลัก 3 องค์ประกอบ ได้แก่ การส่งเสริม (Promote) การวิจัย (Research) และการใช้ผลวิจัย (Result) บูรณาการกันเป็นวงจรต่อเนื่อง ประกอบด้วย 6 องค์ประกอบของรูปแบบการบริหารงานวิชาการ ผ่านการตรวจสอบคุณภาพโดยผู้เชี่ยวชาญและผู้ทรงคุณวุฒิที่ประเมินความถูกต้อง ความเหมาะสม และความเป็นไปได้ในระดับมากถึงมากที่สุดทุกมิติ 3) ผลการทดลองใช้รูปแบบพบว่าสมรรถนะครูผู้สอนด้านความรู้มีค่าเฉลี่ยเพิ่มขึ้นจากร้อยละ 49.00 เป็นร้อยละ 77.57 (ผลต่าง 14.29 คะแนน) ด้านทักษะการปฏิบัติเพิ่มขึ้นจากร้อยละ 44.57 เป็นร้อยละ 74.29 (ผลต่าง 14.85 คะแนน) และด้านเจตคติเพิ่มขึ้นจาก 58.07 คะแนน เป็น 76.00 คะแนน (ผลต่าง 17.93 คะแนน) โดยครูผู้สอนที่มีเจตคติระดับดีเพิ่มขึ้นจากร้อยละ 21.43 เป็นร้อยละ 71.43 ส่วนคุณภาพผู้เรียนพบว่าผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนเฉลี่ยรวมเพิ่มขึ้นจาก 2.83 เป็น 2.98 ผลการทดสอบ RT ชั้น ป.1 เพิ่มขึ้นจากร้อยละ 71.77 เป็น 85.17 และผล NT ชั้น ป.3 เพิ่มขึ้นจากร้อยละ 50.11 เป็น 62.64 4) ผลการประเมินความพึงพอใจต่อรูปแบบในภาพรวมอยู่ในระดับมากที่สุด (μ = 4.57, σ = 0.51) และความมีประโยชน์อยู่ในระดับมากที่สุดเช่นกัน (μ = 4.54, σ = 0.51) ครูผู้สอนร้อยละ 64.29 แสดงความพร้อมโดยสมัครใจเป็นพี่เลี้ยงวิชาการแก่โรงเรียนในเครือข่าย สะท้อนการเปลี่ยนแปลง

ในระดับอัตลักษณ์วิชาชีพ และรูปแบบฉบับสมบูรณ์ (Version 3.0) ได้รับการขยายผลสู่โรงเรียน

ในเครือข่ายศูนย์สุวรรณคูหา 2 จำนวน 9 โรงเรียน และโรงเรียนในสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาหนองบัวลำภู เขต 2 จำนวน 102 แห่ง

เว็บน่าสนใจ