ครูบ้านนอก

แผนการจัดการเรียนรู้

กลุ่มสาระการเรียนรู้คณิตศาสตร์ ชั้นประถมศึกษาปีที่ 6

หน่วยการเรียนรู้ที่ 2 เศษส่วน เวลา 1 คาบ เรื่อง การบวกและการลบเศษส่วนที่มีส่วนไม่เท่ากัน

ผู้สอน นางสาวซุลฟา มะนาแซ วันที่ 4 สิงหาคม 2566

1. สาระและมาตรฐานการเรียนรู้

สาระที่ 1 จำนวนและพีชคณิต

มาตรฐาน ค 1.1 เข้าใจความหลากหลายของการแสดงจำนวน ระบบจำนวน การดำเนินการของจำนวน ผลที่เกิดขึ้นจากการดำเนินการ สมบัติของการดำเนินการและนำไปใช้

ตัวชี้วัด ค1.1 ป.6/7 หาผลลัพธ์ของการบวก ลบ คูณ หารระคนของเศษส่วนและจำนวนคละ

2. สาระสำคัญ/ความคิดรวบยอด

1. การบวกเศษส่วนที่มีตัวส่วนไม่เท่ากันจะต้องทำตัวส่วนให้เท่ากันก่อนโดยอาจทำตัวส่วนของแต่ละจำนวนให้เท่ากับ ค.ร.น. ของตัวส่วนทั้งหมดแล้วจึงหาผลบวก

2. การลบเศษส่วนที่มีตัวส่วนไม่เท่ากันจะต้องทำตัวส่วนให้เท่ากันก่อนโดยอาจทำตัวส่วนของแต่ละจำนวนให้เท่ากับ ค.ร.น. ของตัวส่วนทั้งหมดแล้วจึงหาผลลบ

3. จุดประสงค์การเรียนรู้

3.1 ด้านความรู้ (k)

1) นักเรียนสามารถอธิบายวิธีการบวกลบเศษส่วนที่มีตัวส่วนไม่เท่ากันได้

3.2 ด้านทักษะและกระบวนการทางคณิตศาสตร์ (P)

1) นักเรียนสามารถแสดงแก้ปัญหาการบวกลบเศษส่วนที่มีตัวส่วนไม่เท่ากันได้

2) นักเรียนสามารถให้เหตุผลของคำตอบได้

3.3 ด้านคุณลักษณะอันพึงประสงค์ในการเรียนรู้คณิตศาสตร์

1) นักเรียนมีความมุมานะในการทำความเข้าใจปัญหาและแก้ปัญหาทางคณิตศาสตร์

4. สาระการเรียนรู้

การบวกและการลบเศษส่วน ที่ตัวส่วนไม่เท่ากัน ด้วยการทำตัวส่วนให้เท่ากัน โดยการใช้ความรู้เรื่อง ค.ร.น. (ตัวคูณร่วมน้อย)

5. กระบวนการทางคณิตศาสตร์

1) การแก้ปัญหา

2) การให้เหตุผล

6. สมรรถนะสำคัญของผู้เรียน

1) ความสามารถในการสื่อสาร

2) ความสามารถในการคิด

3) ความสามารถในการแก้ปัญหา

7. คุณลักษณะอันพึงประสงค์

1) มีวินัย

2) มุ่งมั่นในการทำงาน

8. จัดกิจกรรมการเรียนรู้โดยใช้กระบวนการสืบเสาะหาความรู้ (5E) ซึ่งมีขั้นตอน ดังนี้

ขั้นที่1 สร้างความเข้าใจ (Engagement)

1) ครูให้นักเรียนนั่งเป็นกลุ่มโดยในแต่ละกลุ่มประกอบด้วยเก่ง อ่อน ปานกลางนักเรียนทบทวนการบวกและการลบเศษส่วน โดยครูและนักเรียนร่วมกันร้องเพลงการบวกและการลบเศษส่วน พร้อมท่าทางประกอบเพลง

“ เศษส่วน เศษส่วน เศษส่วน

บวกลบเศษส่วนแสนง่าย ต้องทำตัวส่วนเท่ากัน

เอาเศษบวกลบกันได้เลย ส่วนไม่เท่ากันต้องทำไง

หา ค.ร.น. ของตัวส่วน”

2) ครูและนักเรียนร่วมกันสรุปวิธีการบวกและการลบเศษส่วนจากบทเพลงดังกล่าวเพื่อทบทวนความรู้เดิม

3) ครูทบทวนเรื่องการบวกลบเศษส่วนที่มีตัวส่วนเท่ากันจากเกมเศษส่วนหรรษา โดยเปิด powerpointแล้วแข่งกันตอบใครตอบได้ก่อนคนนั้นจะได้แต้มสะสมรางวัล 1 แต้ม

ขั้นที่2 สำรวจและค้นหา (Exploration)

1) ครูให้นักเรียนศึกษาใบความรู้ และหลักศิลาจารึก เรื่องการบวกลบเศษส่วนที่มีตัวส่วนไม่เท่ากัน จากนั้นครูสอบถามจากที่นักเรียนได้ศึกษาจากใบความรู้ ดังนี้

จากใบความรู้ ตัวอย่างที่ 1 จงหาผลลัพธ์ของ 1/3+ 1/2 =□

นักเรียนคิดว่า 1/3 และ 1/2 เราสามารถนำ 1+1เลยได้ไหม (ไม่ได้)

เพราะอะไร (เพราะตัวส่วนไม่เท่ากัน)

ถ้าส่วนไม่เท่ากันเราต้องทำยังไง (ทำส่วนให้เท่ากันด้วยการหาค.ร.น. ของตัวส่วน )

ตัวส่วนคืออะไร (3,2)

2) จากใบความรู้ ครูและนักเรียนร่วมกันแสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับการหาผลบวกของ 1/3 และ 1/2 โดยการทำตัวส่วนให้เท่ากัน

วิธีทำ 1/3 และ 1/2 มี ค.ร.น.ของตัวส่วน 3,2 คือ 6

ทำตัวส่วนของเศษส่วนทั้งสองจำนวนให้เท่ากับ ค.ร.น. ของตัวส่วนได้ดังนี้

1/3+1/2=((1×2)/(3×2))+((1×3)/(2×3))

= 2/6+3/6

= 5/6

ตอบ 5/6

3) จากใบความรู้ ครูและนักเรียนร่วมกันแสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับการหาผลลบของ 7/8 และ 1/2 โดยการทำตัวส่วนให้เท่ากัน

4) ครูให้นักเรียนทุกคนเขียนโจทย์การบวกหรือลบเศษส่วนที่มีตัวส่วนไม่เท่ากันคนละ 1 ข้อ

5) ครูให้นักเรียนเลือกโจทย์ที่สมาชิกในกลุ่มของตัวเองได้เขียน มา 1 ข้อ แล้วครูให้นักเรียนแต่ละกลุ่มช่วยกันแก้โจทย์ที่ตัวเองเลือก

ขั้นที่3 อภิปรายและสรุป(Explanation)

1) ครูให้นักเรียนแต่ละกลุ่มส่งตัวแทนออกมาแสดงวิธีทำบนกระดาน

2) ครูและนักเรียนร่วมกันตรวจสอบความถูกต้อง

3) ครูและนักเรียนทุกคนร่วมกันสรุปความรู้ ความเข้าใจที่ได้รับ ว่า “โจทย์การบวกและการลบที่มีส่วนไม่เท่ากัน จำเป็นต้องทำให้ตัวส่วนของเศษส่วนทั้งสองจำนวนให้เท่ากันก่อน ด้วยการหา ค.ร.น.(ตัวคูณร่วมน้อย)ของตัวส่วน”

ขั้นที่4 ขยายความรู้ (Elaboration)

1) ครูแจกโจทย์การบวกลบเศษส่วนที่มีตัวส่วนไม่เท่ากัน(โจทย์อาหาร) จากนั้นให้นักเรียนแต่ละคนแสดงวิธีทำลงในสมุด แล้วนำมาส่งให้ครู โดยจะได้แต้มสะสมคนละ 1 แต้ม เพื่อแลกของรางวัลต่อไป

2) ครูให้นักเรียนทำชิ้นงานบ้านการบวกและการลบเศษส่วน (ที่มีตัวส่วนไม่เท่ากัน) และได้กำหนดวันส่งชิ้นงาน

ขั้นที่5 ประเมินผล ( Evaluation)

1) ครูแจกใบประเมินพร้อมอธิบายเกณฑ์การประเมิน โดยให้นักเรียนประเมินตนเอง นักเรียนประเมินเพื่อน ครูประเมินนักเรียน เพื่อนำข้อบกพร่องไปปรับปรุงแก้ไขต่อไป

สื่อการเรียนรู้

1) บัตรสะสมแต้ม

2) powerpoint เกมเศษส่วนหรรษา

3) โจทย์อาหารการบวกลบเศษส่วน (ที่มีตัวส่วนไม่เท่ากัน)

4) หลักศิลาจารึกการบวกลบเศษส่วนที่มีตัวส่วนไม่เท่ากัน

5) ใบความรู้ การบวกลบเศษส่วนที่มีตัวส่วนไม่เท่ากัน

ภาระงาน/ชิ้นงาน

ผลงานบ้าน เรื่องการบวกลบเศษส่วน (ที่มีตัวส่วนไม่เท่ากัน)

แบบฝึกโจทย์อาหาร

การวัดและประเมินผลการเรียนรู้

สิ่งที่ต้องการวัด วิธีการ เครื่องมือ เกณฑ์

ด้านความรู้ : K

1)อธิบายการบวกและการลบเศษส่วนที่มีตัวส่วนไม่เท่ากันได้

-ตรวจผลงานบ้านการบวกลบเศษ

-ตรวจแบบฝึกโจทย์อาหาร

-ตรวจแบบฝึกโจทย์การบวกลบเศษส่วน

-ผลงาน บ้านการบวกลบเศษส่วนที่มีตัวส่วนไม่เท่ากัน

-แบบฝึกโจทย์อาหาร

-โจทย์การบวกลบเศษส่วนที่มีตัวส่วนไม่เท่ากัน

นักเรียนร้อยละ 80 ทำได้ถูกต้องสมบูรณ์ในระดับดีขึ้นไป

ด้านทักษะและกระบวนการทางคณิตศาสตร์ : P

1) แก้ปัญหาการบวกและการลบเศษส่วนที่ตัวส่วนไม่เท่ากัน

2) การหาคำตอบของการบวกและการลบเศษส่วนที่มีตัวส่วนไม่เท่ากันได้อย่างสมเหตุสมผล สังเกตพฤติกรรมด้านทักษะกระบวนการ แบบสังเกตพฤติกรรมด้านทักษะกระบวนการ นักเรียนร้อยละ 80 มีคุณภาพโดยรวมอยู่ในระดับดีขึ้นไป

คุณลักษณะอันพึงประสงค์ในการเรียนรู้คณิตศาสตร์ : A

มีความมุมานะในการทำความเข้าใจปัญหาและแก้ปัญหาทางคณิตศาสตร์

ด้านคุณลักษณะตามหลักสูตร

ความมีวินัย

มุ่งมั่นในการทำงาน

สังเกตคุณลักษณะจากการทำกิจกรรมในชั้นเรียน แบบประเมินคุณลักษณะ นักเรียนร้อยละ 80 มีคุณภาพโดยรวมอยู่ในระดับดีขึ้นไป

บันทึกหลังการจัดการเรียนรู้

ผลการจัดการเรียนรู้ แผนการจัดการเรียนรู้ เรื่อง การบวกลบเศษส่วนที่มีตัวส่วนไม่เท่ากัน ของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 ปรากฏผลการจัดการเรียนรู้หลังจากการใช้แผนการจัดการเรียนรู้ สามารถสรุปได้ดังนี้

ผลการจัดการเรียนรู้

ด้านความรู้ (K)

จากการประเมินจุดประสงค์การเรียนรู้ด้านความรู้ นักเรียน 19 คน มีความรู้ความเข้าใจและผ่านเกณฑ์การประเมินที่กำหนดร้อยละ 100

ด้านทักษะและกระบวนการทางคณิตศาสตร์ (P)

จากการสังเกตนักเรียนทั้งหมด 19 คน มีทักษะการแก้ปัญหา และการให้เหตุผล ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ 100

ด้านคุณลักษณะอันพึงประสงค์ (A)

จากการสังเกตนักเรียนนักเรียนทั้งหมด 19 คน มีความมุมานะในการทำความเข้าใจปัญหาและการแก้ปัญหาทางคณิตศาสตร์ มีวินัย มุ่งมั่นในการทำงาน ผ่านเกณฑ์ร้อยละ 100

ปัญหาและอุปสรรค

นักเรียนขาดเรียนประจำ

แนวทางแก้ไขปัญหา / ข้อเสนอแนะ

ครูเดินทางไปเยี่ยมนักเรียนที่บ้าน พร้อมฝากงานที่ต้องทำ โดยครูนัดเวลามาสอนซ่อมเสริมนักเรียน และมีกลุ่มเพื่อนในห้องเรียนช่วยกันแนะนำ แลกเปลี่ยนเรียนรู้ จนทำให้เพื่อนที่ขาดเรียนบ่อย ทำงานที่ได้รับมอบหมายสำเร็จ และบรรลุตัวชี้วัด

ลงชื่อ ซุลฟา ผู้ประเมิน

(นางสาวซุลฟา มะนาแซ)

วันที่ 4 เดือนสิงหาคม พ.ศ. 2566

บันทึกผลหลังการจัดการเรียนรู้

ตัวชี้วัดที่ 1 ผู้เรียนสามารถเข้าถึงสิ่งที่เรียนและเข้าใจบทเรียน

โดยปกติการสอนคณิตศาสตร์ส่วนใหญ่จะเป็นการบรรยาย แต่เพื่อตอบโจทย์การขอเลื่อนวิทยฐานะชำนาญการพิเศษข้าพเจ้าจึงได้ริเริ่มจัดกิจกรรมการจัดการเรียนรู้โดยใช้รูปแบบการสอนกระบวนการสืบเสาะหาความรู้ 5E เรื่อง การบวกและการลบเศษส่วนที่มีตัวส่วนไม่เท่ากัน ซึ่งเป็นวิธีการสอนที่ช่วยให้ผู้เรียนเข้าใจในสิ่งที่เรียนได้เป็นอย่างดี เป็นการสอนที่นำสิ่งที่นักเรียนชอบมาใช้ ส่งผลให้นักเรียนเกิดความมุ่งมั่นในการทำงานจนทำให้เข้าใจเนื้อหาที่เรียน จนสามารถบวกลบเศษส่วนที่มีตัวส่วนไม่เท่ากันได้

ตัวชี้วัดที่ 2 ผู้เรียนสามารถเชื่อมโยงความรู้หรือประสบการณ์เดิมกับการเรียนรู้ใหม่

นักเรียนให้ความร่วมมือในการตอบคำถามจากครู และทำกิจกรรมเป็นอย่างดี นักเรียนสามารถจดจำวิธีการบวกลบเศษส่วนที่มีตัวส่วนเท่ากัน และการบวกลบเศษส่วนที่มีตัวส่วนไม่เท่ากัน ผ่านทาง เพลงการบวกและการลบเศษส่วน ซึ่งเป็นเพลงที่ครูผู้สอนได้ริเริ่มคิดค้นขึ้นมาเอง และได้นักเรียนร่วมกันคิดท่าทางประกอบของเพลง ทำให้นักเรียนสนุกที่จะร้องเพลง และชื่นชอบคณิตศาสตร์มากขึ้น ต่อมาครูยังได้ทบทวนเรื่องการบวกและการลบเศษส่วนที่มีตัวส่วนเท่ากันผ่านกิจกรรมเกมเศษส่วนหรรษา ซึ่งนักเรียนสามารถตอบคำถามได้ทันที ครูแทบไม่ต้องอธิบายเพราะนักเรียนเข้าใจมาจากเรื่องที่ผ่านมาแล้ว และเมื่อถึงขั้นตอนการเรียนรู้เนื้อหาใหม่ นักเรียนก็สามารถเชื่อมโยงความรู้เดิมกับเนื้อหาใหม่ได้

ตัวชี้วัดที่ 3 นักเรียนได้สร้างความรู้เองหรือได้สร้างประสบการณ์ใหม่จากการเรียนรู้

นักเรียนได้สร้างความรู้เองหรือได้สร้างประสบการ์ณใหม่จากการเรียนรู้โดยผ่านการศึกษาจากใบความรู้ และหลักศิลาจารึกการบวกและการลบเศษส่วนที่มีตัวส่วนไม่เท่ากัน ที่ครูได้คิดค้นออกแบบขึ้นมาเอง โดยครูเปิดโอกาสให้นักเรียนภายในกลุ่มได้สอบถาม พูดคุย เพื่อให้เพื่อนที่เข้าใจสามารถสอนเพื่อนที่อ่อน โดยครูได้อธิบายเพิ่มเติมเพื่อเพิ่มความเข้าใจมากยิ่งขึ้น ครูได้ให้อิสระแก่นักเรียนในการตั้งโจทย์การบวกลบเศษส่วนที่มีตัวส่วนไม่เท่ากัน คนละ 1ข้อ และให้อิสระแก่แต่ละกลุ่มในการเลือกโจทย์กลุ่มละ 1ข้อจากโจทย์ที่สมาชิกในกลุ่มได้เขียนไว้ แล้วให้นักเรียนร่วมกันแก้โจทย์ที่ตัวเองได้เลือก พร้อมออกมาแสดงวิธีทำหน้าห้องทำให้นักเรียนได้ประสบการ์ณใหม่และถือเป็นทักษะการทำงานกลุ่มที่ดี นักเรียนชอบและทำได้ดี

ตัวชี้วัดที่ 4 ผู้เรียนได้รับการกระตุ้นและเกิดแรงจูงใจในการเรียนรู้

นักเรียนได้รับการกระตุ้นและเกิดแรงจูงใจในการเรียน เริ่มตั้งแต่ขั้นสร้างความสนใจ (Engagement) ครูผู้สอนได้มีการร้องเพลง เล่นเกม มีการพูดคุย สนทนา ใช้คำถามเพื่อกระตุ้นความคิดของนักเรียน เพื่อสร้างแรงจูงใจในการเรียน จากนั้นเมื่อนักเรียนสามารถตอบคำถามจากการเล่มเกมได้ถูกต้อง หรือจากการส่งงาน นักเรียนจะได้รับแต้มสะสมคนละ1 แต้ม เพื่อนำไปแลกเป็นของรางวัล ทำให้นักเรียนมีพลังที่จะทำงาน และเรียนรู้ต่อไป

ตัวชี้วัดที่ 5 ผู้เรียนได้รับการพัฒนาทักษะความเชี่ยวชาญจากการเรียนรู้

นักเรียนได้ฝึกทักษะความเชี่ยวชาญจากการเรียนรู้ จากการทำชิ้นงานบ้านการบวกลบเศษส่วนที่มีตัวส่วนไม่เท่ากัน และโจทย์อาหารการบวกลบเศษส่วนที่มีตัวส่วนไม่เท่ากัน ซึ่งมีโจทย์ให้ทำหลากหลาย และนักเรียนสามารถทำได้ถูกต้อง

ตัวชี้วัดที่ 6 ผู้เรียนได้รับข้อมูลสะท้อนกลับเพื่อปรับปรุงการเรียนรู้

นักเรียนได้รับข้อมูลสะท้อนกลับเพื่อปรับปรุงการเรียนรู้ เช่น เมื่อทุกกลุ่มส่งตัวแทนออกมาแสดงวิธีทำหน้าชั้นเรียนแล้ว ครูและนักเรียนได้ร่วมกันตรวจสอบความถูกต้อง เมื่อนักเรียนทำแบบฝึกโจทย์อาหารการบวกและการลบเศษส่วนแล้ว ครูก็ได้มีการตรวจสอบคำตอบของนักเรียนทุกคน และเมื่อนักเรียนทำชิ้นงาน บ้านการบวกและการลบเศษส่วน(ที่มีตัวส่วนไม่เท่ากัน) จะมีการให้นักเรียนประเมินตนเอง เพื่อนประเมินเพื่อน และสุดท้ายส่งให้ครูประเมิน เพื่อที่นักเรียนสามารถพัฒนางานให้ดีขึ้นไป

ตัวชี้วัดที่ 7 ผู้เรียนได้รับการพัฒนาการเรียนรู้ในบรรยากาศชั้นเรียนที่เหมาะสม

นักเรียนมีความสุขให้ความร่วมมือให้ความสนใจในการทำกิจกรรมการเรียนรู้เป็นอย่างดี ด้วยบรรยากาศชั้นเรียนที่ดี ครูและนักเรียนยิ้มแย้มแจ่มใส ร่าเริง มีปฏิสัมพันธ์ที่ดีต่อกัน หากนักเรียนมีข้อสงสัยระหว่างทำงานก็จะมีเพื่อนและครูร่วมกันช่วยเหลือหาทางออก จนทำให้งานที่ได้รับมอบหมายประสบความสำเร็จและเป็นการสร้างบรรยากาศที่เป็นกันเอง มีความเป็นกัลยาณมิตรต่อกัน รู้สึกถึงความห่วงใย ใส่ใจระหว่างเพื่อนและครู

ตัวชี้วัดที่ 8 ผู้เรียนสามารถกำกับการเรียนรู้ และมีการเรียนรู้แบบนำตนเอง

นักเรียนสามารถควบคุมกำกับตนเอง กำกับการเรียนรู้แบบนำตนเองได้เป็นอย่างดี ครูยังได้เปิดโอกาสได้เลือกโจทย์ที่ตัวเองอยากทำ และนักเรียนยังรู้จักคิดวางแผนการทำงานเพื่อให้งานที่ได้รับมอบหมายเสร็จทันตามกำหนดเวลาที่วางไว้ร่วมกัน

ลงชื่อ ซุลฟา ผู้ประเมิน

(นางสาวซุลฟา มะนาแซ)

วันที่ 4 เดือนสิงหาคม พ.ศ. 2566

เว็บน่าสนใจ