ความเป็นมาและความสำคัญ
ภาษาอังกฤษเป็นภาษาสากลที่มีบทบาทสำคัญต่อการสื่อสาร การศึกษา การประกอบอาชีพ และการดำรงชีวิตในศตวรรษที่ 21 กระทรวงศึกษาธิการจึงกำหนดให้การพัฒนาทักษะการสื่อสารภาษาอังกฤษเป็นนโยบายสำคัญในการยกระดับคุณภาพผู้เรียน โดยมุ่งเน้นให้ผู้เรียนสามารถใช้ภาษาอังกฤษในการสื่อสารได้อย่างเหมาะสมกับวัยและสถานการณ์จริง สอดคล้องกับหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551 (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2560) กลุ่มสาระการเรียนรู้ภาษาต่างประเทศ ที่มุ่งพัฒนาผู้เรียนให้มีความสามารถในการฟัง พูด อ่าน และเขียน เพื่อการสื่อสาร รวมทั้งส่งเสริมการใช้เทคโนโลยีดิจิทัลในการจัดการเรียนรู้ให้ผู้เรียนเกิดสมรรถนะสำคัญและทักษะแห่งอนาคต นอกจากนี้ สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน หรือ สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน ได้ส่งเสริมนโยบายการจัดการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning) และการใช้สื่อเทคโนโลยีดิจิทัลผ่าน OBEC Content Center เพื่อเพิ่มโอกาสในการเข้าถึงสื่อการเรียนรู้ที่หลากหลาย ทันสมัย และเหมาะสมกับผู้เรียนในยุคดิจิทัล โดยเน้นให้ครูออกแบบกิจกรรมที่เปิดโอกาสให้ผู้เรียนได้ลงมือปฏิบัติจริง เรียนรู้ผ่านประสบการณ์ และมีส่วนร่วมในการเรียนรู้อย่างเต็มศักยภาพ
จากการจัดการเรียนการสอนรายวิชาภาษาอังกฤษ ชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 พบว่า ผู้เรียนส่วนใหญ่ยังขาดความมั่นใจในการพูดภาษาอังกฤษ มีปัญหาด้านการออกเสียง การจดจำคำศัพท์ และไม่กล้าแสดงออกในการสื่อสาร อีกทั้งผู้เรียนมีความสนใจต่อบทเรียนลดลงเมื่อใช้วิธีการสอนแบบบรรยาย ส่งผลให้ผลสัมฤทธิ์ด้านทักษะการพูดภาษาอังกฤษยังไม่เป็นไปตามเป้าหมายของสถานศึกษาและตัวชี้วัดของหลักสูตร ทั้งนี้ สาเหตุสำคัญเกิดจากผู้เรียนขาดโอกาสในการฝึกใช้ภาษาในสถานการณ์ที่ใกล้ตัว ขาดสื่อและกิจกรรมที่กระตุ้นการมีส่วนร่วม ตลอดจนการจัดการเรียนรู้ที่ยังไม่สอดคล้องกับธรรมชาติการเรียนรู้ของผู้เรียนระดับประถมศึกษา
จากสภาพปัญหาและความต้องการดังกล่าว ผู้รายงานจึงได้ศึกษาหลักการ แนวคิด และทฤษฎีที่เกี่ยวข้องกับการพัฒนาทักษะการพูดภาษาอังกฤษ โดยนำแนวคิดการจัดการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning) มาใช้เป็นแนวทางในการออกแบบกิจกรรมการเรียนรู้ ซึ่งเป็นกระบวนการที่ส่งเสริมให้ผู้เรียนมีส่วนร่วมในการเรียนรู้ผ่านการคิด การลงมือปฏิบัติ การแลกเปลี่ยนเรียนรู้ และการสื่อสารอย่างมีความหมาย ร่วมกับการใช้เทคนิค Storytelling หรือการเล่านิทาน ซึ่งเป็นวิธีการจัดการเรียนรู้ที่ช่วยกระตุ้นจินตนาการ ส่งเสริมการจดจำคำศัพท์และรูปประโยคผ่านบริบทที่สนุกสนาน ทำให้ผู้เรียนเกิดความกล้าแสดงออกและสามารถใช้ภาษาอังกฤษได้อย่างเป็นธรรมชาติ
นอกจากนี้ ยังนำแนวคิด Game-Based Learning หรือการจัดการเรียนรู้โดยใช้เกมเป็นฐานมาใช้ในการออกแบบกิจกรรม เพื่อสร้างแรงจูงใจและเพิ่มความสนุกสนานในการเรียนรู้ ช่วยให้ผู้เรียนเกิดการเรียนรู้ผ่านการแข่งขัน การทำงานร่วมกัน และการแก้ปัญหา ส่งผลให้ผู้เรียนมีส่วนร่วมในการเรียนมากขึ้น ลดความวิตกกังวลในการใช้ภาษาอังกฤษ และพัฒนาทักษะการพูดได้อย่างมีประสิทธิภาพ
ในการดำเนินการครั้งนี้ ผู้รายงานได้เลือกใช้สื่อเทคโนโลยีดิจิทัลจาก OBEC Content Center ซึ่งเป็นแหล่งรวบรวมสื่อการเรียนรู้ดิจิทัลที่มีคุณภาพและสอดคล้องกับหลักสูตรการศึกษาขั้นพื้นฐาน โดยใช้สื่อประเภทวิดีโอการ์ตูน คำศัพท์ภาพประกอบ เกมการศึกษา แบบฝึกทักษะเชิงโต้ตอบ และสื่อมัลติมีเดีย เพื่อกระตุ้นความสนใจของผู้เรียน และช่วยให้ผู้เรียนสามารถเรียนรู้คำศัพท์เกี่ยวกับผลไม้ (Fruits) ได้อย่างเข้าใจง่าย สนุก และเหมาะสมกับวัยสื่อที่นำมาใช้มีความสอดคล้องกับมาตรฐานการเรียนรู้และตัวชี้วัด กลุ่มสาระการเรียนรู้ภาษาต่างประเทศ ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551 (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2560) โดยเฉพาะสาระที่ 1 ภาษาเพื่อการสื่อสาร มาตรฐาน ต 1.1 เข้าใจและตีความเรื่องที่ฟังและอ่านจากสื่อประเภทต่าง ๆ และแสดงความคิดเห็นอย่างมีเหตุผล มาตรฐาน ต 1.2 มีทักษะการสื่อสารทางภาษาในการแลกเปลี่ยนข้อมูลข่าวสาร แสดงความรู้สึกและความคิดเห็นอย่างมีประสิทธิภาพ และมาตรฐาน ต 1.3 นำเสนอข้อมูล ข่าวสาร ความคิดรวบยอด และความคิดเห็นในเรื่องต่าง ๆ โดยการพูดและการเขียน ซึ่งสอดคล้องกับตัวชี้วัดระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 ที่มุ่งเน้นให้ผู้เรียนสามารถพูดโต้ตอบด้วยคำสั้น ๆ ใช้คำศัพท์เกี่ยวกับเรื่องใกล้ตัว และสื่อสารในสถานการณ์ง่าย ๆ ได้อย่างเหมาะสม
ดังนั้น ผู้รายงานจึงได้จัดทำรายงานผลการพัฒนาทักษะการพูดภาษาอังกฤษ หน่วยการเรียนรู้ Food and Drinks เรื่อง Fruits ด้วยการจัดการเรียนรู้เชิงรุกโดยใช้ Storytelling และ Game-Based Learning ร่วมกับสื่อดิจิทัล OBEC Content Center เพื่อส่งเสริมให้ผู้เรียนเกิดทักษะการพูดภาษาอังกฤษ มีความกล้าแสดงออก มีเจตคติที่ดีต่อการเรียนภาษาอังกฤษ และสามารถนำความรู้ไปใช้ในการสื่อสารในชีวิตประจำวันได้อย่างเหมาะสมและมีประสิทธิภาพ