การพัฒนาระบบการนิเทศภายในสถานศึกษาเป็นกลไกสำคัญในการยกระดับคุณภาพการจัดการศึกษา โดยเฉพาะในบริบทของโรงเรียนขนาดเล็กที่มีข้อจำกัดด้านบุคลากร งบประมาณ และทรัพยากรทางการศึกษา โรงเรียนบ้านนาแกม่วงหนองตุกหลุก สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษายโสธร เขต 1
ได้ศึกษาสภาพปัญหาและความต้องการจำเป็นในการพัฒนาคุณภาพการจัดการเรียนรู้ พบว่า ครูยังมีความต้องการพัฒนาสมรรถนะด้านการจัดการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning) การใช้ DLTV การวัดและประเมินผลตามสภาพจริง การใช้เทคโนโลยีดิจิทัล และการใช้ข้อมูลสารสนเทศเพื่อพัฒนาผู้เรียนรายบุคคล จึงได้พัฒนา ระบบการนิเทศภายในสถานศึกษาโดยใช้ NKML-E&R MODEL เพื่อยกระดับคุณภาพการจัดการเรียนรู้และคุณภาพผู้เรียนอย่างเป็นระบบและยั่งยืน โรงเรียนบ้านนาแกม่วงหนองตุกหลุก
การดำเนินงานครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ (1) พัฒนาระบบการนิเทศภายในสถานศึกษาที่สอดคล้องกับบริบทของโรงเรียนขนาดเล็ก (2) พัฒนาสมรรถนะครูด้านการจัดการเรียนรู้เชิงรุกและการใช้เทคโนโลยีใน
การจัดการเรียนรู้ และ (3) ยกระดับคุณภาพผู้เรียนทั้งด้านผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน สมรรถนะสำคัญ และคุณลักษณะอันพึงประสงค์ โดยมีกลุ่มเป้าหมาย ได้แก่ ผู้บริหารสถานศึกษา ครูผู้สอน จำนวน 7 คน ผู้เรียนระดับชั้นอนุบาลปีที่ 2 ถึงชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 จำนวน 62 คน ในปีการศึกษา 2568 รวมทั้งผู้ปกครองและคณะกรรมการสถานศึกษาขั้นพื้นฐานที่มีส่วนร่วมในการพัฒนาคุณภาพการศึกษา
NKML-E&R MODEL เป็นนวัตกรรมการนิเทศภายในที่พัฒนาขึ้นจากการสังเคราะห์แนวคิด ทฤษฎี และองค์ประกอบการนิเทศภายในของนักวิชาการทั้งในและต่างประเทศ ร่วมกับการวิเคราะห์บริบทของโรงเรียน ประกอบด้วย 5 องค์ประกอบ ได้แก่ N: Need Assessment (การวิเคราะห์ความต้องการจำเป็น)
K: Knowledge & Planning (การพัฒนาความรู้และการวางแผน) M: Monitoring & Mentoring (การนิเทศ ติดตาม และพี่เลี้ยงทางวิชาการ) L: Learning Community (ชุมชนแห่งการเรียนรู้ทางวิชาชีพ) และ
E&R: Evaluation & Reflection (การประเมินผลและสะท้อนผล) โดยดำเนินงานตามวงจรคุณภาพ PDCA และกระบวนการมีส่วนร่วมของทุกภาคส่วน ผลการดำเนินงานพบว่า โรงเรียนมีระบบการนิเทศภายในที่
เป็นระบบ ชัดเจน และสามารถนำไปใช้ได้จริงในบริบทโรงเรียนขนาดเล็ก ครูมีสมรรถนะด้านการจัดการเรียนรู้เชิงรุก การใช้ DLTV การวัดประเมินผล และการใช้เทคโนโลยีดิจิทัลเพิ่มขึ้น สามารถออกแบบกิจกรรมการเรียนรู้ที่เน้นผู้เรียนเป็นสำคัญและใช้ข้อมูลสารสนเทศเพื่อพัฒนาผู้เรียนได้อย่างมีประสิทธิภาพ เกิดชุมชนแห่ง
การเรียนรู้ทางวิชาชีพ (PLC) ที่เข้มแข็ง ส่งผลให้ผู้เรียนมีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนสูงขึ้น มีทักษะการคิดวิเคราะห์ การแก้ปัญหา การสื่อสาร การใช้เทคโนโลยี และคุณลักษณะอันพึงประสงค์ตามเป้าหมายของหลักสูตร
ผลการประเมินความพึงพอใจของครู ผู้เรียน ผู้ปกครอง และคณะกรรมการสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน พบว่า มีความพึงพอใจต่อระบบ NKML-E&R MODEL อยู่ในระดับมากที่สุด โรงเรียนได้รับรางวัลผลงานที่มีวิธีปฏิบัติที่เป็นเลิศ (Best Practice) ระดับดีเยี่ยม ด้านการนิเทศภายในสถานศึกษา จากสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษายโสธร เขต 1 และผู้เรียนได้รับรางวัลจากการแข่งขันทางวิชาการและงานศิลปหัตถกรรมนักเรียนในระดับสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาอย่างต่อเนื่อง สะท้อนให้เห็นว่า NKML-E&R MODEL
เป็นนวัตกรรมที่สามารถยกระดับคุณภาพการจัดการเรียนรู้และคุณภาพผู้เรียนได้อย่างเป็นระบบ เกิดวัฒนธรรมองค์กรแห่งการเรียนรู้ และสามารถเป็นต้นแบบการพัฒนาระบบการนิเทศภายในสำหรับโรงเรียนขนาดเล็กได้อย่างมีประสิทธิภาพและยั่งยืน