ครูบ้านนอก

รูปแบบการพัฒนาสมรรถนะการจัดการเรียนรู้เชิงรุกของครู โรงเรียนบ้านโคกกุง

สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษามหาสารคาม เขต 1

สุพักษ์ สมสา ผู้อำนวยการชำนาญการพิเศษ

โรงเรียนบ้านโคกกุง สพป.มหาสารคาม เขต 1

หลักการและวัตถุประสงค์ การเรียนรู้เชิงรุกเป็นการเรียนที่เน้นให้ผู้เรียนมีปฏิสัมพันธ์กับการเรียนการสอน กระตุ้นให้ผู้เรียนเกิดกระบวนการคิดขั้นสูงด้วยการวิเคราะห์ สังเคราะห์ และประเมินค่า อภิปรายร่วมกันและลงมือปฏิบัติจริง การวิจัยครั้งนี้จึงมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาสภาพปัจจุบัน ปัญหา และความต้องการพัฒนาสมรรถนะการจัดการเรียนรู้เชิงรุก เพื่อสร้างรูปแบบการพัฒนาสมรรถนะการจัดการเรียนรู้เชิงรุกและทดลองใช้รูปแบบและประเมินผลการใช้รูปแบบฯ ของครู

วิธีการศึกษา การวิจัยและพัฒนาครั้งนี้ แบ่งเป็น 3 ขั้น คือ 1) การศึกษาสภาพปัจจุบัน ปัญหา และความต้องการในการพัฒนาสมรรถนะการจัดการเรียนรู้เชิงรุกของครู 2) การสร้างรูปแบบการพัฒนาสมรรถนะการจัดการเรียนรู้เชิงรุกของครู และ 3) การทดลองใช้และการประเมินผลการใช้รูปแบบ ฯ โดยใช้แบบแผนการทดลองแบบกลุ่มเดียววัดก่อนหลัง ประชากรศึกษาเป็นโรงเรียนบ้านโคกกุง จำนวน 4 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ประกอบด้วยรูปแบบการพัฒนาสมรรถนะการจัดการเรียนรู้เชิงรุกของครู คู่มือการใช้รูปแบบการจัดการเรียนรู้เชิงรุก แบบทดสอบความรู้ แบบประเมินสมรรถนะการจัดทำแผนการจัดการเรียนรู้เชิงรุก แบบประเมินสมรรถนะการจัดการเรียนรู้เชิงรุก และแบบวัดความพึงพอใจ วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ค่ามัธยฐาน คะแนนมาตรฐาน และ Mann-Whitney U Test

ผลการวิจัย: 1)ครูผู้สอนมีสภาพปัจจุบันการจัดการเรียนรู้เชิงรุก โดยรวมอยู่ในระดับน้อย ปัญหา และความต้องการพัฒนาสมรรถนะการจัดการเรียนรู้เชิงรุกของครู โดยรวมอยู่ในระดับมาก 2) รูปแบบการพัฒนาสมรรถนะการจัดการเรียนรู้เชิงรุกของครู แบ่งเป็น 5 ขั้น คือ การสำรวจและวิเคราะห์ความต้องการพัฒนา การออกแบบและวางแผนการพัฒนา การดำเนินการ การนิเทศ ติดตาม และประเมินผล และ การแลกเปลี่ยนเรียนรู้/ทบทวนและสะท้อนผล และมีความเหมาะสมและสอดคล้องเชิงโครงสร้าง โดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุด และ 3) ครูมีความรู้เกี่ยวกับการจัดการเรียนรู้เชิงรุกหลังการพัฒนาเพิ่มขึ้น (p = .042) สมรรถนะการจัดทำแผนการจัดการเรียนรู้เชิงรุกโดยรวมอยู่ในระดับมาก สมรรถนะการจัดการเรียนรู้เชิงรุกโดยรวมจากการประเมินโดยผู้บริหารสถานศึกษา ประเมินตนเอง และประเมินโดยผู้เรียน อยู่ในระดับมากที่สุด และความพึงพอใจต่อรูปแบบการพัฒนาสมรรถนะการจัดการเรียนรู้เชิงรุก โดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุด

สรุป: การนำรูปแบบการพัฒนาสมรรถนะการจัดการเรียนรู้เชิงรุกไปใช้ในการพัฒนาครูส่งผลให้ครูมีความรู้ความสามารถในการจัดทำแผนการจัดการเรียนรู้เชิงรุก และจัดกิจกรรมการเรียนรู้เชิงรุกเพิ่มขึ้น

เว็บน่าสนใจ