ครูบ้านนอก

การพัฒนาคู่มือการส่งเสริมความมีวินัยและความรับผิดชอบต่อตนเอง

สำหรับครูผู้สอนกิจกรรมนักเรียนระดับประถมศึกษาโรงเรียนบ้านธาตุประชานุกูล

อำเภอบ้านผือ จังหวัดอุดรธานี

นางชฎากรณ์ บรรเลงรมย์, นายสุนทร ฤทธิ์ประเสริฐ, นายอนันต์ ช่วยแสง

บทคัดย่อ

การศึกษาครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) เพื่อศึกษาข้อมูลพื้นฐานในการพัฒนาคู่มือการจัดกิจกรรมส่งเสริมความมีวินัยและความผิดชอบต่อตนเองของนักเรียน 2) เพื่อพัฒนาและหาประสิทธิภาพของคู่มือให้ได้ตามเกณฑ์ 80/80 3) เพื่อทดลองใช้คู่มือการจัดกิจกรรมส่งเสริมความมีวินัยและความผิดชอบต่อตนเอง

4) เพื่อประเมินผลและปรับปรุงคู่มือการจัดกิจกรรมส่งเสริมความมีวินัยและความผิดชอบต่อตนเอง ด้านความรู้ความเข้าใจ ความคิดเห็นที่มีต่อคู่มือ ความสามารถของครูในการจัดกิจกรรมส่งเสริมความมีวินัยและความผิดชอบต่อตนเอง และพฤติกรรมความมีวินัยและรับผิดชอบต่อตนเองของนักเรียนระดับประถมศึกษา

ดำเนินการศึกษาด้วยวิธีการวิจัยและพัฒนา 4 ขั้นตอน ได้แก่การศึกษาข้อมูลขั้นพื้นฐาน (Research) : R1

การพัฒนา (Development) : D1 การพัฒนาคู่มือ การทดลองใช้คู่มือ (Research) : R2 การพัฒนา (Development) : D2 การประเมินผลและปรับปรุงคู่มือที่พัฒนา กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการวิจัยได้แก่ ครูผู้สอนกิจกรรมนักเรียนโรงเรียนบ้านธาตุประชานุกู, จำนวน 5 คน

เครื่องมือที่ใช้ในการศึกษาได้แก่ 1) คู่มือการจัดกิจกรรมส่งเสริมวินัยและความรับผิดชอบต่อตนเอง สำหรับครูผู้สอนกิจกรรมนักเรียนระดับประถมศึกษา 2) แบบประเมินความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับการจัดกิจกรรมส่งเสริมวินัยและความรับผิดชอบต่อตนเอง 3) แบบสัมภาษณ์ความคิดเห็นของครูผู้สอนกิจกรรมนักเรียน 4) แบบสังเกตพฤติกรรมการจัดกิจกรรมส่งเสริมวินัยและความรับผิดชอบต่อตนเอง 5) แบบสังเกตพฤติกรรมความมีวินัยและความรับผิดชอบต่อตนเองของนักเรียนชั้นประถมศึกษา วิเคราะห์ข้อมูลโดยค่าเฉลี่ย

ร้อยละ ค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน การทดสอบที และการวิเคราะห์เนื้อหา

ผลการศึกษาพบว่า

1) ครูผู้สอนกิจกรรมนักเรียนและผู้ที่เกี่ยวข้องต้องการคู่มือการจัดกิจกรรมส่งเสริมวินัยและความรับผิดชอบต่อตนเองเพื่อเป็นแนวทางในการจัดการเรียนการสอน โดยคู่มือควรมีเนื้อหาเกี่ยวกับ แนวทางการจัดกิจกรรมนักเรียน กระบวนการจัดการเรียนการสอนส่งเสริมวินัยและความรับผิดชอบต่อตนเอง และ การวัดประเมินผลคุณลักษณะอันพึงประสงค์ด้านมีวินัยและความรับผิดชอบต่อตนเอง ทั้งนี้ควรแยกเนื้อหาเป็นหน่วยให้ชัดเจน นำเสนอด้วยรูปแบบที่อ่านง่าย มีภาพหรือตัวอย่างประกอบสวยงาม การจัดรูปเล่มควรน่าสนใจ ระบุขั้นตอนวิธีการใช้ชัดเจน และเมื่อศึกษาแล้วครูสามารถนำไปใช้ได้

2) คู่มือการจัดกิจกรรมส่งเสริมวินัยและความรับผิดชอบต่อตนเองสำหรับครูผู้สอนกิจกรรมนักเรียนประกอบด้วย คำชี้แจงการใช้คู่มือ วัตถุประสงค์ของคู่มือ ขอบข่ายของเนื้อหา คำแนะนำการใช้คู่มือ แบบประเมินก่อนและหลังศึกษาคู่มือ ในส่วนของเนื้อหาแบ่งเป็น 5 หน่วย ประกอบด้วยแนวคิด ทฤษฎีที่เกี่ยวกับการส่งเสริมวินัย แนวทางการจัดกิจกรรมนักเรียน การดำเนินงานโรงเรียนสุจริต ด้านกระบวนการจัดการเรียนการสอนที่ส่งเสริมวินัยและความรับผิดชอบต่อตนเอง การวัดประเมินผลคุณลักษณะอันพึงประสงค์ด้านมีวินัยและความรับผิดชอบต่อตนเอง โดยคู่มือมีประสิทธิภาพเท่ากับ 89.00/94.00

3) ผู้ศึกษานำคู่มือที่ได้ไปทดลองกับครูผู้สอนกิจกรรมนักเรียนโดยแนะนำการใช้ขั้นตอนการศึกษาคู่มือ จากนั้นให้ครูศึกษาด้วยตนเองและดำเนินการตามขั้นตอนภายในเวลาที่กำหนดอย่างต่อเนื่อง ระหว่างการทดลองการใช้คู่มือ ผู้ศึกษาได้ประสานงาน สอบถามและให้คำแนะนำพร้อมสังเกตพฤติกรรมการสอน

4) ครูผู้สอนกิจกรรมนักเรียนมีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับการจัดกิจกรรมส่งเสริมวินัยและความรับผิดชอบต่อตนเอง หลังการศึกษาคู่มือสูงกว่าก่อนศึกษาคู่มืออย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ .05 และมีค่าเฉลี่ยความรู้ความเข้าใจอยู่ในระดับมาก ครูผู้สอนกิจกรรมนักเรียนมีความเห็นว่าคู่มือการจัดกิจกรรมส่งเสริมวินัยและความรับผิดชอบต่อตนเองมีความเหมาะสม สามารถนำไปประยุกต์ใช้ได้ ครูผู้สอนกิจกรรมนักเรียนมีความสามารถในการสอนดีขึ้น โดยให้นักเรียนได้ฝึกปฏิบัติด้วยตนเอง ส่งเสริมการปฏิบัติตามระเบียบ กฎเกณฑ์ ความรับผิดชอบต่อตนเอง นักเรียนมีพฤติกรรมความมีวินัยและรับผิดชอบต่อตนเองอยู่ในระดับดีขึ้นไปทุกด้าน โดยมีคะแนนด้านการรู้ เคารพสิทธิ ของผู้อื่นมากที่สุด รองลงมาคือด้านการเข้าใจ ปฏิบัติตามหน้าที่และรักษาสิทธิของตนเอง และด้านและปฏิบัติ ตามข้อตกลง ข้อบังคับ กฎกติกา ระเบียบ และกฎหมาย มีคะแนนน้อยที่สุด

เว็บน่าสนใจ