ครูบ้านนอก

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาสภาพปัจจุบันและปัญหาในการจัดการเรียนรู้ พัฒนารูปแบบการพัฒนากระบวนการสอนของครูและคู่มือการจัดการเรียนรู้แบบปรากฏการณ์เป็นฐาน (Phenomenon-Based Learning: PhBL) หาประสิทธิภาพของรูปแบบตามเกณฑ์ 80/80 ศึกษาผลการใช้รูปแบบต่อสมรรถนะครูและทักษะศตวรรษที่ 21 ของนักเรียน และประเมินความพึงพอใจต่อรูปแบบที่พัฒนาขึ้น โดยใช้ระเบียบวิธีวิจัยและพัฒนา (Research and Development: R&D) แบ่งเป็น 4 ระยะ คือ ระยะที่ 1 การวิจัย (R1) ระยะที่ 2 การพัฒนา (D1) ระยะที่ 3 การวิจัย (R2) และระยะที่ 4 การพัฒนา (D2) กลุ่มเป้าหมายคือครูผู้สอน 34 คน และนักเรียน 756 คน โรงเรียนวังหลวงพิทยาสรรพ์ ปีการศึกษา 2568 เครื่องมือที่ใช้ ได้แก่ รูปแบบ "Wang Luang Model" คู่มือการจัดการเรียนรู้ 6 ปรากฏการณ์ แบบประเมินสมรรถนะ และแบบวัดทักษะศตวรรษที่ 21 สถิติที่ใช้ ได้แก่ ค่าเฉลี่ย (x̄) ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน (S.D.) สถิติทดสอบ t−test แบบ Dependent และคะแนนพัฒนาการสัมพัทธ์

ผลการวิจัยพบว่า 1) สภาพปัจจุบันครูมีสมรรถนะการสอนเชิงรุกในระดับปานกลางแต่ขาดความเข้าใจในหลักการ PhBL และประสบปัญหาการสอนแบบแยกส่วนรายวิชา 2) รูปแบบ Wang Luang Model ประกอบด้วย 4 องค์ประกอบ คือ การปรับกระบวนทัศน์ การฝึกปฏิบัติ PhBL 6 ขั้นตอน การทำ PLC ข้ามกลุ่มสาระ และการนิเทศแบบเสริมพลัง มีคุณภาพในระดับสูงมาก (x̄=4.85) 3) ประสิทธิภาพของรูปแบบเท่ากับ 82.95/82.18 ซึ่งสูงกว่าเกณฑ์ 80/80 4) หลังการพัฒนาครูมีสมรรถนะการจัดการเรียนรู้เพิ่มขึ้นสู่ระดับเชี่ยวชาญ (x̄=4.70) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 และนักเรียนมีคะแนนพัฒนาการสัมพัทธ์ร้อยละ 71.22 โดยมีสมรรถนะตามขวาง 7 ด้านในระดับมากที่สุด 5) ครูและนักเรียนมีความพึงพอใจต่อรูปแบบในระดับมากที่สุด (x̄=4.76)

คำสำคัญ: การเรียนรู้แบบปรากฏการณ์เป็นฐาน (PhBL), การพัฒนาครู, Wang Luang Model, ทักษะศตวรรษที่ 21, วิจัยและพัฒนา

Abstract

The purposes of this research were to study current conditions and problems in teaching, develop a teacher instructional process development model and a manual for Phenomenon-Based Learning (PhBL), evaluate its efficiency based on the 80/80 criteria, study the effects on teacher competencies and students’ 21st-century skills, and assess satisfaction levels. The Research and Development (R&D) methodology comprised four phases: Research (R1), Development (D1), Research (R2), and Development (D2). The target group included 34 teachers and 756 students at Wang Luang Pittayasan School in the 2025 academic year. The instruments were the "Wang Luang Model," an instructional manual based on 6 phenomena, competency evaluation forms, and 21st-century skill tests. Statistical analysis included mean (x̄), standard deviation (S.D.), Dependent Samples t-test, and relative gain scores.

The results revealed that: 1) teachers initially had moderate active learning competencies but lacked a deep understanding of PhBL and faced issues with silo teaching. 2) The Wang Luang Model consists of four components: Paradigm Shift, 6-Step PhBL Practice, Interdisciplinary PLC, and Empowerment Coaching, with a very high quality rating (x̄=4.85). 3) The model&rsquo;s efficiency was 82.95/82.18, exceeding the 80/80 threshold. 4) Post-development, teacher competencies significantly improved to the "Expert" level (x̄=4.70,p<.05), and students achieved a relative gain score of 71.22%, demonstrating the highest level in 7 transversal competencies. 5) Both teachers and students expressed the highest satisfaction with the model (x̄=4.76).

Keywords: Phenomenon-Based Learning (PhBL), Teacher Development, Wang Luang Model, 21st-Century Skills, Research and Development

เว็บน่าสนใจ