บทคัดย่อ
ชื่อเรื่อง การพัฒนาระบบการบริหารงานโดยใช้ ICTเป็นฐานที่ส่งเสริมทักษะชีวิตของนักเรียน : การเอาตัวรอดจากเหตุการณ์แผ่นดินไหว โรงเรียนองค์การบริหารส่วนตำบลทรายขาว (บ้านท่าฮ่อ)
ชื่อผู้รายงาน นายสุนัน สมสีดา
ปีการศึกษา 2568
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาข้อมูลพื้นฐานเกี่ยวกับระบบการบริหารงานโดยใช้ ICT เป็นฐานที่ส่งเสริมทักษะชีวิตของนักเรียน : การเอาตัวรอดจากเหตุการณ์แผ่นดินไหว 2) พัฒนาระบบการบริหารงานโดยใช้ ICT เป็นฐานที่ส่งเสริมทักษะชีวิตของนักเรียน : การเอาตัวรอดจากเหตุการณ์แผ่นดินไหว 3) ทดลองใช้ระบบการบริหารงานโดยใช้ ICT เป็นฐานที่ส่งเสริมทักษะชีวิตของนักเรียน : การเอาตัวรอดจากเหตุการณ์แผ่นดินไหว และ 4) ประเมินระบบการบริหารงานโดยใช้ ICT เป็นฐานที่ส่งเสริมทักษะชีวิตของนักเรียน : การเอาตัวรอดจากเหตุการณ์แผ่นดินไหว โรงเรียนองค์การบริหารส่วนตำบลทรายขาว (บ้านท่าฮ่อ)
การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยและพัฒนา (Research and Development) ดำเนินการเป็น
4 ขั้นตอน กลุ่มเป้าหมายในการทดลองใช้ระบบประกอบด้วยครู จำนวน 17 คน และนักเรียนระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 ถึงมัธยมศึกษาปีที่ 3 จำนวน 83 คน ผู้ทรงคุณวุฒิที่ให้สัมภาษณ์เชิงลึกจำนวน 9 คน ครอบคลุมผู้เชี่ยวชาญด้านการบริหารสถานศึกษา ด้าน ICT ด้านการจัดการภัยพิบัติ ด้านทักษะชีวิต และด้านการวัดและประเมินผล เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ แบบสัมภาษณ์เชิงลึก แบบประเมินร่างระบบ แบบสอบถามการใช้ ICT ของครู และแบบประเมินทักษะชีวิตของนักเรียน สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน
ผลการวิจัยสรุปได้ดังนี้
วัตถุประสงค์ที่ 1 ผลการศึกษาข้อมูลพื้นฐานพบว่าสถานศึกษามีความตระหนักด้านความปลอดภัยแต่ยังขาดโครงสร้างการบริหารเชิงระบบโดยใช้ ICT เป็นฐาน ปัญหาสำคัญครอบคลุม 4 ด้าน ได้แก่ ด้านหลักสูตรที่ขาดหน่วยการเรียนรู้เฉพาะด้านภัยพิบัติ ด้านการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ที่มีเพียงการซ้อมอพยพระยะสั้น ด้านสื่อและเทคโนโลยีที่อุปกรณ์ไม่เพียงพอและขาดคลังสื่อดิจิทัลกลาง และด้านการวัดและประเมินผลที่ขาด Rubric มาตรฐานและระบบ E-Portfolio ผู้ทรงคุณวุฒิทั้ง 9 คน
มีฉันทามติว่าควรใช้ระบบการบริหารสถานศึกษาเชิงระบบแบบบูรณาการโดยใช้ ICT เป็นฐาน ภายใต้กรอบ InputProcessOutcome (IPO) ควบคู่กับการบริหารแบบมีส่วนร่วมและการจัดการความเสี่ยงจากภัยพิบัติ
วัตถุประสงค์ที่ 2 ผลการพัฒนาระบบได้ระบบการบริหารงานโดยใช้ ICT เป็นฐานในลักษณะ System-based Management ประกอบด้วย 3 องค์ประกอบหลัก ได้แก่ (1) ปัจจัยนำเข้า (Input) ครอบคลุมนโยบาย หลักสูตร บุคลากร สื่อเทคโนโลยีและโครงสร้างพื้นฐานดิจิทัล และเครือข่ายความร่วมมือ (2) กระบวนการ (Process) ครอบคลุมการบริหารหลักสูตร การจัดกิจกรรมการเรียนรู้เชิงรุก การพัฒนาสื่อและนวัตกรรมดิจิทัล การวัดผลประเมินผลโดยใช้ ICT และการบริหารจัดการข้อมูลสารสนเทศ โดยเน้น Simulation, Scenario-based Learning, E-Portfolio และ Dashboard
เพื่อการตัดสินใจ และ (3) ผลลัพธ์ (Outcome) ครอบคลุมผลต่อนักเรียน ครู และสถานศึกษา
ผลการประเมินร่างระบบโดยผู้ทรงคุณวุฒิ 9 คน พบว่าทั้งด้านความเหมาะสม และด้านความเป็นไปได้ อยู่ในระดับมากที่สุด
วัตถุประสงค์ที่ 3 ผลการทดลองใช้ระบบพบว่า ผลการใช้ ICT ของครูในภาพรวม 4 ด้านอยู่ในระดับมากที่สุด โดยด้านสื่อการสอนและเทคโนโลยีมีค่าเฉลี่ยสูงสุด ส่วนผลการประเมินทักษะชีวิตของนักเรียนในภาพรวมทั้ง 4 ด้านอยู่ในระดับมาก โดยทักษะการรับรู้เข้าใจตนเองและเข้าใจสถานการณ์มีค่าเฉลี่ยสูงสุด รองลงมาคือ ทักษะการจัดการอารมณ์และความเครียด ทักษะการคิดการตัดสินใจและการแก้ปัญหา และทักษะการสื่อสารและการสร้างสัมพันธภาพเพื่อความปลอดภัย มีค่าเฉลี่ยต่ำสุด
วัตถุประสงค์ที่ 4 ผลการประเมินระบบโดยครูในภาพรวม 3 ด้านอยู่ในระดับมาก โดยด้านปัจจัยนำเข้ามีค่าเฉลี่ยสูงสุด รองลงมาคือด้านกระบวนการ และด้านผลลัพธ์ รายการที่มีค่าเฉลี่ยสูงสุดในด้านปัจจัยนำเข้าคือผู้บริหารให้การสนับสนุนการใช้ ICT ส่วนรายการที่ต้องพัฒนาเพิ่มเติม คือความสามารถของผู้เรียนในการตัดสินใจเลือกแนวทางปฏิบัติที่ถูกต้องในสถานการณ์แผ่นดินไหว
คำสำคัญ : ระบบการบริหารงาน, เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร, ทักษะชีวิต, การเอาตัวรอดจากแผ่นดินไหว, โรงเรียนองค์การบริหารส่วนตำบล