วิจัยเรื่อง การพัฒนาความสามารถในการพูดและการคิดวิเคราะห์ ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3
โดยใช้การจัดการเรียนรู้แบบกิจกรรมเป็นฐานร่วมกับแผนผังมโนทัศน์
ผู้จัดทำ นางสาวศลิษา วงศ์ษาพาน
ปีการศึกษา 2568
บทคัดย่อ
การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนวิชาภาษาอังกฤษของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3/2 โดยใช้รูปแบบการจัดการเรียนรู้แบบกิจกรรมเป็นฐาน (Activity-based Learning) ร่วมกับแผนผังมโนทัศน์ (Concept Mapping) เนื่องจากภาษาอังกฤษเป็นเครื่องมือสำคัญในการสื่อสารและการเข้าถึงองค์ความรู้ระดับสากล ทว่าผู้เรียนมักประสบปัญหาด้านคลังคำศัพท์ ไวยากรณ์ และความวิตกกังวลในการสื่อสาร การนำกิจกรรมเป็นฐานมาใช้จึงมุ่งเน้นให้ผู้เรียนมีส่วนร่วมอย่างกระตือรือร้นผ่านประสบการณ์จริง ซึ่งสอดคล้องกับธรรมชาติการเรียนรู้ที่ควรเน้นการลงมือทำเพื่อให้เกิดทักษะที่เป็นธรรมชาติ
กระบวนการจัดการเรียนรู้ที่พัฒนาขึ้นประกอบด้วย 6 ขั้นตอนหลัก ได้แก่ 1) ขั้นนำ เพื่อชี้แนะแนวทางการเรียนรู้ 2) ขั้นเตรียมตัวเพื่อสร้างผังมโนทัศน์ ผ่านการสังเกตและวางแผน 3) ขั้นกิจกรรม ที่เน้นการมีส่วนร่วมอย่างแข็งขัน 4) ขั้นสร้างแผนผังมโนทัศน์ เพื่อจัดระบบความรู้จากประสบการณ์ 5) ขั้นแลกเปลี่ยนเรียนรู้ เพื่อแบ่งปันความคิดภายในกลุ่ม และ 6) ขั้นประเมินผล เพื่อให้ผู้เรียนได้ทบทวนและประเมินตนเอง
ผลการศึกษาพบว่า นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3/2 ภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2568 ร้อยละ 65 มีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนรายวิชาภาษาอังกฤษสูงขึ้นหลังจากได้รับการจัดการเรียนรู้ตามรูปแบบดังกล่าว และการจัดการเรียนรู้แบบกิจกรรมเป็นฐานร่วมกับแผนผังมโนทัศน์ ช่วยให้ผู้เรียนสามารถเชื่อมโยงความรู้เดิมกับความรู้ใหม่ได้อย่างเป็นระบบ เสริมสร้างกระบวนการคิดวิเคราะห์ และช่วยลดความประหม่าในการใช้ภาษา ส่งผลให้ผู้เรียนมีพัฒนาการด้านทักษะภาษาอังกฤษอย่างมีประสิทธิภาพและมีความพึงพอใจต่อการเรียนรู้
คำสำคัญ: การจัดการเรียนรู้แบบกิจกรรมเป็นฐาน, แผนผังมโนทัศน์, ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนภาษาอังกฤษ,
การเรียนรู้โดยเน้นผู้เรียนเป็นสำคัญ