ครูบ้านนอก

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพปัจจุบัน สภาพที่พึงประสงค์ และความต้องการ

จำเป็นของการบริหารสถานศึกษาสีขาวปลอดยาเสพติดและอบายมุขเพื่อพัฒนาคุณลักษณะอันพึง

ประสงค์ของผู้เรียนโดยใช้เครือข่ายความร่วมมือ โรงเรียนบ้านขจัดภัย 2) พัฒนารูปแบบการบริหาร

สถานศึกษาสีขาวปลอดยาเสพติดและอบายมุขเพื่อพัฒนาคุณลักษณะอันพึงประสงค์ของผู้เรียนโดยใช้

เครือข่ายความร่วมมือ โรงเรียนบ้านขจัดภัย และ 3) ศึกษาผลการใช้รูปแบบการบริหารสถานศึกษาสีขาว

ปลอดยาเสพติดและอบายมุขเพื่อพัฒนาคุณลักษณะอันพึงประสงค์ของผู้เรียนโดยใช้เครือข่ายความ

ร่วมมือ โรงเรียนบ้านขจัดภัย การวิจัยนี้ใช้วิธีวิจัยเป็นการวิจัยและพัฒนา (Research and

Development : R&D) กลุ่มตัวอย่างได้แก่ ครู คณะกรรมการสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน ผู้ปกครอง และ

สมาชิกเครือข่ายความร่วมมือโรงเรียนบ้านขจัดภัย เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูล ประกอบด้วย

แบบสอบถาม แบบสัมภาษณ์ และแบบประเมิน สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ค่าความถี่

ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และค่าดัชนีความต้องการจำเป็น (PNImodified)

ผลการวิจัย พบว่า

1. ผลจากการศึกษาสภาพปัจจุบันของการบริหารสถานศึกษาสีขาวปลอดยาเสพติดและ

อบายมุขเพื่อพัฒนาคุณลักษณะอันพึงประสงค์ของผู้เรียนโดยใช้เครือข่ายความร่วมมือ โรงเรียนบ้านขจัด

ภัย ทั้งด้านองค์ประกอบของเครือข่ายและกระบวนการทำงานของเครือข่าย โดยภาพรวมอยู่ในระดับ

มาก สภาพที่พึ งประสงค์โดยภาพรวมอยู่ในระดับมากที่สุด ค่าดัชนีความต้องการจำเป็นด้านองค์ประกอบ

ของเครือข่ายโดยรวมมีค่าเท่ากับ 0.30 โดยด้านที่มีความต้องการจำเป็นสูงสุด คือ การมีกิจกรรมที่ทำ

ร่วมกัน และค่าดัชนีความต้องการจำเป็นด้านกระบวนการทำงานของเครือข่ายโดยรวมมีค่าเท่ากับ 0.30

โดยด้านที่มีความต้องการจำเป็นสูงสุด คือ การติดตามและประเมินผล สภาพปัจจุบันของการดำเนินงาน

สถานศึกษาสีขาวโดยภาพรวมอยู่ในระดับมาก สภาพที่พึงประสงค์อยู่ในระดับมากที่สุด ค่าดัชนี

ความต้องการจำเป็นโดยรวมเท่ากับ 0.31 โดยด้านที่มีความต้องการจำเป็นสูงสุด คือ ด้านการรักษา และ

สภาพปัจจุบันของการพัฒนาคุณลักษณะอันพึงประสงค์ของผู้เรียนโดยภาพรวมอยู่ในระดับมาก

สภาพที่พึงประสงค์อยู่ในระดับมากที่สุด ค่าดัชนีความต้องการจำเป็นโดยรวมเท่ากับ 0.20 โดยด้านที่มี

ความต้องการจำเป็นสูงสุด คือ ด้านอยู่อย่างพอเพียง

2. ผลการพัฒนารูปแบบการบริหารสถานศึกษาสีขาวปลอดยาเสพติดและอบายมุขเพื่อพัฒนา

คุณลักษณะอันพึงประสงค์ของผู้เรียนโดยใช้เครือข่ายความร่วมมือ โรงเรียนบ้านขจัดภัย มีชื่อว่า SHIELD

Model ประกอบด้วยองค์ประกอบ 5 ส่วน ได้แก่ 1) หลักการของรูปแบบ 5 ประการ คือ หลักการมีส่วน

ร่วม หลักการทำงานเป็นทีม หลักการความสามารถของผู้นำแบบเอื้ออำนาจ หลักการสื่อสารอย่างมี

ประสิทธิภาพ และหลักการยึดผู้เรียนเป็นศูนย์กลาง 2) วัตถุประสงค์ของรูปแบบ 3 ประการ 3) วิธีการ

ดำเนินงานที่บูรณาการการบริหารสถานศึกษาสีขาว 6 ด้าน ได้แก่ การบริหารจัดการ (S : Systematic

Administration) การป้องกัน (H : Hazard Prevention) การค้นหาและคัดกรอง (I : Identification

and Screening) การให้คำปรึกษา (E : Empathetic Counseling) 5) การรักษาและบำบัดฟื้นฟู (L :

Life Treatment and Rehabilitation) และการเฝ้าระวัง (D : Detection Surveillance เข้ากับ

กระบวนการสร้างเครือข่ายความร่วมมือ 6 ขั้นตอน ได้แก่ การตระหนักและกำหนดวิสัยทัศน์ร่วมกัน

การประสานหน่วยงาน การสร้างพันธสัญญา การบริหารจัดการเครือข่ายการพัฒนาและรักษา

ความสัมพันธ์ และการติดตามและประเมินผล 4) การวัดและประเมินผลครอบคลุม 113 ตัวบ่งชี้ และ5)

เงื่อนไขความสำเร็จ 5 ประการ

3. ผลการใช้รูปแบบ SHIELD Model พบว่า ผลการดำเนินงานของสถานศึกษาโดยภาพรวมอยู่

ในระดับมากที่สุด (μ = 4.73) ผลการประเมินคุณลักษณะอันพึงประสงค์ของผู้เรียนโดยภาพรวมอยู่ใน

ระดับมากที่สุด (μ = 4.71) ความพึงพอใจของครูและคณะกรรมการสถานศึกษาขั้นพื้นฐานโดยภาพ

รวมอยู่ในระดับมากที่สุด (μ = 4.79) ความพึงพอใจของผู้ปกครองที่มีต่อคุณลักษณะอันพึงประสงค์ของ

ผู้เรียนโดยภาพรวมอยู่ในระดับมากที่สุด (μ = 4.78) ผลการประเมินความเป็นประโยชน์โดยภาพรวมอยู่

ในระดับมากที่สุด (μ = 4.91) และผลการประเมินความเป็นไปได้โดยภาพรวมอยู่ในระดับมากที่สุด

(μ = 4.90) แสดงให้เห็นว่ารูปแบบ SHIELD Model มีประสิทธิภาพสูง สามารถนำไปใช้เป็นแนว

ทางการบริหารสถานศึกษาสีขาวปลอดยาเสพติดและอบายมุขเพื่อพัฒนาคุณลักษณะอันพึงประสงค์ทั้ง 8

ด้านของผู้เรียน โรงเรียนบ้านขจัดภัย ได้อย่างมีประสิทธิภาพและยั่งยืน

คำสำคัญ : รูปแบบการบริหารสถานศึกษาสีขาว, ยาเสพติดและอบายมุข, คุณลักษณะอันพึงประสงค์ของ

ผู้เรียน, เครือข่ายความร่วมมือ, SHIELD Model

เว็บน่าสนใจ