ชื่อเรื่อง รูปแบบการส่งเสริมการจัดการเรียนรู้แบบสร้างองค์ความรู้ตามหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง เพื่อพัฒนาคุณลักษณะคนดีมีความพอเพียงของนักเรียนในโรงเรียนเทศบาล 5 (วัดดาวเรือง)
ผู้วิจัย นางกฤตพร จันทร์อยู่จริง รองผู้อำนวยการสถานศึกษา วิทยฐานะ
รองผู้อำนวยการชำนาญการพิเศษ รักษาการในตำแหน่งผู้อำนวยการโรงเรียน
เทศบาล 5 (วัดดาวเรือง) สังกัดเทศบาลเมืองสระบุรี จังหวัดสระบุรี
ปีวิจัย ปีการศึกษา 2568
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาและวิเคราะห์ข้อมูลพื้นฐานเกี่ยวกับการจัดการเรียนรู้และความต้องการในการจัดการเรียนรู้ที่เน้นผู้เรียนเป็นสำคัญของครูผู้สอนในโรงเรียน 2) พัฒนารูปแบบการส่งเสริมการจัดการเรียนรู้แบบสร้างองค์ความรู้ตามหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง เพื่อพัฒนาคุณลักษณะคนดีมีความพอเพียงของนักเรียนในโรงเรียน 3) ศึกษาผลการทดลองใช้รูปแบบการส่งเสริมการจัด การเรียนรู้แบบสร้างองค์ความรู้ตามหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง เพื่อพัฒนาคุณลักษณะคนดีมีความพอเพียงของนักเรียนในโรงเรียน และ 4) ประเมินรูปแบบการส่งเสริมการจัดการเรียนรู้แบบสร้างองค์ความรู้ตามหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง เพื่อพัฒนาคุณลักษณะคนดีมีความพอเพียงของนักเรียนในโรงเรียนเทศบาล 5 (วัดดาวเรือง) เทศบาลเมืองสระบุรี จังหวัดสระบุรี ก่อนนำออกเผยแพร่เป็นผลงานวิชาการ ประชากรที่ใช้เป็นกลุ่มเป้าหมายในการวิจัยคือ ผู้บริหารโรงเรียน จำนวน 1 คน ครูผู้สอนในโรงเรียน จำนวน 14 คน คณะกรรมการสถานศึกษา จำนวน 9 คน ผู้เชี่ยวชาญ จำนวน 5 คน ผู้บริหารโรงเรียน (ระดับเชี่ยวชาญ) จำนวน 9 คน นักเรียนของโรงเรียน จำนวน 136 คน และผู้ปกครองนักเรียน จำนวน 136 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยเป็น รูปแบบการส่งเสริมการจัดการเรียนรู้ฯ แบบประเมินความเหมาะสมและความสอดคล้องของรูปแบบการส่งเสริมการจัดการเรียนรู้ มีค่าดัชนีความสอดคล้อง 0.97 แบบประเมินความเหมาะสมของรูปแบบการส่งเสริมการจัดการเรียนรู้ฯ มีค่าความเชื่อมั่น .931 แบบทดสอบวัดผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน แบบประเมินความสามารถในการจัดการเรียนรู้ มีค่าความเชื่อมั่น .926 แบบประเมินคุณลักษณะคนดีมีความพอเพียง มีค่าความเชื่อมั่น .941 แบบสอบถามความพึงพอใจ มีค่าความเชื่อมั่น .935 และแบบสอบถามเพื่อการประเมินรูปแบบการส่งเสริมการจัดการเรียนรู้ มีค่าความเชื่อมั่น .970 วิเคราะห์ข้อมูลด้วยการหาค่าดัชนีความสอดคล้อง (IOC) ค่าเฉลี่ย (Mean) ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน (Standard Deviation) ค่าเฉลี่ยร้อยละ (Percentage) การวิเคราะห์เนื้อหา (Content Analysis) และการบรรยาย
สรุปผลการวิจัย
1. ผลการศึกษาความต้องการของครูผู้สอนในการจัดการเรียนรู้ที่ต้องการใช้วิธีการจัดการเรียนรู้แบบสร้างองค์ความรู้ตามทฤษฎีคอนสตรัคติวิสต์ (Constructivist Learning) บูรณาการร่วมกับวิธีการจัดการเรียนรู้ตามหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง เป็นวิธีการจัดการเรียนรู้แบบสร้างองค์ความรู้ตามหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง และความต้องการในการพัฒนาคุณลักษณะของนักเรียนคือ คุณลักษณะคนดีมีความพอเพียงของนักเรียนในโรงเรียนเทศบาล 5 (วัดดาวเรือง)
2. รูปแบบการส่งเสริมการจัดการเรียนรู้แบบสร้างองค์ความรู้ตามหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง เพื่อพัฒนาคุณลักษณะคนดีมีความพอเพียงของนักเรียนในโรงเรียนเทศบาล 5 (วัดดาวเรือง) ที่สร้างขึ้นมีชื่อว่า MKTCPS Model มีองค์ประกอบ 6 ด้าน คือ ด้านหลักการบริหาร ด้านการให้ความรู้ ด้านการจัดการเรียนรู้ ด้านการพัฒนาคุณลักษณะ ด้านการประเมินผล และด้านความพอใจ โดยผลการประเมินรูปแบบการส่งเสริมการจัดการเรียนรู้ฯ โดยผู้เชี่ยวชาญ พบว่า มีความเหมาะสมและความสอดคล้องเชิงเนื้อหา หลักการและทฤษฎี มีค่าดัชนีความสอดคล้อง 0.97 ผลการประเมินของผู้บริหารโรงเรียน พบว่า โดยรวมรูปแบบการส่งเสริมการจัดการเรียนรู้ฯ มีความเหมาะสมนำไปปฏิบัติได้ อยู่ในระดับมากที่สุด โดยทั้งรูปแบบและองค์ประกอบของรูปแบบ การส่งเสริมการจัดการเรียนรู้ มีความเหมาะสมและนำไปปฏิบัติได้ อยู่ในระดับมากที่สุด โดยสูงสุดคือ รูปแบบการส่งเสริมการจัดการเรียนรู้ฯ รองลงมาคือ ด้านหลักการบริหาร ต่อมาคือด้านการให้ความรู้กับด้านการจัดการเรียนรู้ ต่อมาคือ ด้านการพัฒนาคุณลักษณะนักเรียน ด้านการประเมินผล ด้านความพอใจ ตามลำดับ และทุกข้อของรูปแบบการส่งเสริมการจัดการเรียนรู้ฯ มีความเหมาะสมและนำไปปฏิบัติได้อยู่ในระดับมากถึงมากที่สุด มีค่าเฉลี่ยอยู่ระหว่าง 4.44 5.00
3. การทดลองใช้รูปแบบการส่งเสริมการจัดการเรียนรู้แบบสร้างองค์ความรู้ตามหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง เพื่อพัฒนาคุณลักษณะคนดีมีความพอเพียงของนักเรียนในโรงเรียนเทศบาล 5 (วัดดาวเรือง) เทศบาลเมืองสระบุรี จังหวัดสระบุรี มีดังนี้
3.1 ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนของนักเรียน พบว่า โดยรวมนักเรียนมีผลสัมฤทธิ์ทาง การเรียนในปีการศึกษา 2568 คิดเป็นร้อยละ 81.33 สูงกว่าปีการศึกษา 2567 (คิดเป็นร้อยละ 69.94) เท่ากับร้อยละ 11.39 และทุกชั้นเรียนผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนปีการศึกษา 2568 สูงกว่าปีการศึกษา 2567 คิดเป็นร้อยละอยู่ระหว่าง 11.09 12.43 (คิดเป็นร้อยละ 80.99 81.68)
3.2 ความสามารถในการจัดการเรียนรู้ของครูผู้สอนในโรงเรียน พบว่า โดยรวมครูผู้สอนมีความสามารถในการจัดการเรียนรู้ อยู่ในระดับมากที่สุด และทุกด้านครูผู้สอนมีความสามารถในการจัดการเรียนรู้ อยู่ในระดับมากที่สุด โดยสูงสุดคือ ด้านการจัดการเรียนรู้ รองลงมาคือ ด้านการพัฒนาคุณลักษณะของนักเรียน ลำดับต่อมาคือ ด้านการจัดทำแผนการจัดการเรียนรู้กับด้านการวัดผลและประเมินผลการเรียนรู้ ตามลำดับ และทุกข้อครูมีความสามารถใน การจัดการเรียนรู้ อยู่ในระดับมากที่สุด มีค่าเฉลี่ยอยู่ระหว่าง 4.64 4.93
3.3 คุณลักษณะคนดีมีความพอเพียงของนักเรียน พบว่า โดยรวมนักเรียนมีคุณลักษณะคนดีมีความพอเพียง อยู่ในระดับดีมาก และทุกด้านนักเรียนมีคุณลักษณะคนดีมีความพอเพียง อยู่ในระดับดีมาก โดยสูงสุดคือ ด้านความมีเหตุผลกับด้านการมีความรู้ รองลงมาคือ ด้านการมีคุณธรรม ลำดับต่อมาคือ ด้านความพอประมาณ และด้านการมีภูมิคุ้นกันในตัวที่ดี ตามลำดับ และทุกข้อนักเรียนมีคุณลักษณะคนดีมีความพอเพียง อยู่ในระดับดีมาก มีค่าเฉลี่ยอยู่ระหว่าง 4.70 4.87
4. การประเมินรูปแบบการส่งเสริมการจัดการเรียนรู้แบบสร้างองค์ความรู้ตามหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง เพื่อพัฒนาคุณลักษณะคนดีมีความพอเพียงของนักเรียนในโรงเรียนเทศบาล 5 (วัดดาวเรือง) เทศบาลเมืองสระบุรี จังหวัดสระบุรี ก่อนนำออกเผยแพร่เป็นผลงานวิชาการ มีดังนี้
4.1 ผู้ปกครองนักเรียนมีความพึงพอใจต่อการบริหารโรงเรียนด้วยรูปแบบการส่งเสริมการจัดการเรียนรู้ฯ พบว่า โดยรวมผู้ปกครองมีความพึงพอใจต่อการบริหารโรงเรียน อยู่ในระดับมากที่สุด และทุกด้านผู้ปกครองนักเรียนมีความพึงพอใจต่อการบริหารโรงเรียน อยู่ในระดับมากที่สุด โดยสูงสุดคือ ด้านการจัดการเรียนการสอน กับด้านการพัฒนาคุณลักษณะของนักเรียน รองลงมาคือ ด้านการบริหารเชิงกลยุทธ์อย่างมีส่วนร่วม ลำดับต่อมาคือ ด้านการให้ความรู้ ตามลำดับ และทุกข้อผู้ปกครองมีความพึงพอใจต่อการบริหารโรงเรียนอยู่ในระดับมากที่สุด มีค่าเฉลี่ยอยู่ระหว่าง 4.75 4.90
4.2 การประเมินรูปแบบการส่งเสริมการจัดการเรียนรู้ฯ ก่อนนำออกเผยแพร่เป็นผลงานวิชาการ พบว่า โดยรวมรูปแบบการส่งเสริมการจัดการเรียนรู้ฯ มีความเหมาะสมและเป็นประโยชน์ อยู่ในระดับมากที่สุด และทุกองค์ประกอบของรูปแบบการส่งเสริมการจัดการเรียนรู้ฯ มีความเหมาะสมและเป็นประโยชน์ อยู่ในระดับมากที่สุด โดยสูงสุดคือ ด้านการพัฒนาคุณลักษณะของ รองลงมาคือ ด้านหลักการบริหารกับด้านการประเมินผล ลำดับต่อมาคือ ด้านการจัดการเรียนรู้ ต่อมาคือ ด้านความพอใจ และด้านการให้ความรู้ ตามลำดับ และทุกข้อของรูปแบบการส่งเสริม การจัดการเรียนรู้ฯ มีความเหมาะสมและเป็นประโยชน์อยู่ในระดับมากที่สุด มีค่าเฉลี่ยอยู่ระหว่าง 4.64 4.93
คำสำคัญ รูปแบบการส่งเสริมการจัดการเรียนรู้ , การจัดการเรียนรู้แบบสร้างองค์ความรู้ตามทฤษฎีคอนสตรัคติวิสต์ (Constructivist Learning) , การจัดการเรียนรู้ตามหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง และคุณลักษณะคนดีมีความพอเพียง