ครูบ้านนอก

ผู้วิจัย นางศิริรัตน์ ต้นพงษ์เจริญ

ปีที่ทำวิจัย 2566 - 2568

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาแนวคิด ทฤษฎี หลักการ สภาพปัจจุบัน ความต้องการจำเป็นและแนวทางการพัฒนากระบวนการนิเทศ AIDER 2) สร้างและตรวจสอบกระบวนการนิเทศ AIDER และคู่มือการใช้ฯ 3) ศึกษาผลการใช้กระบวนการนิเทศ AIDER (ระยะทดลองใช้) 4) ปรับปรุงกระบวนการนิเทศ AIDER และคู่มือการใช้ฯ 5) ศึกษาผลการใช้กระบวนการนิเทศ AIDER (ฉบับปรับปรุง) และ 6) ประเมินและปรับปรุงกระบวนการนิเทศ AIDER (ฉบับสมบูรณ์) โดยใช้ระเบียบวิธีวิจัยและพัฒนา (Research and Development: R&D) แบ่งขั้นตอนการวิจัยออกเป็น 6 ระยะ กลุ่มตัวอย่างในการศึกษาผลการใช้รูปแบบ (ระยะที่ 5) ได้แก่ ครูปฐมวัยที่สอนระดับชั้นอนุบาลปีที่ 3 ในโรงเรียนสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสระบุรี เขต 1 ปีการศึกษา 2567 จำนวน 28 คน และนักเรียนปฐมวัย จำนวน 234 คน ซึ่งได้มาโดยการเลือกแบบเจาะจง (Purposive Sampling) เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ 1) คู่มือการใช้กระบวนการนิเทศ AIDER 2) แบบสอบถามสภาพปัจจุบันและความต้องการ 3) แบบประเมินความสามารถในการจัดการเรียนรู้ (ประเมินจากรายงานการจัดกิจกรรมการทดลอง 20 กิจกรรม และโครงงานวิทยาศาสตร์) 4) แบบประเมินพัฒนาการด้านสติปัญญาของเด็กปฐมวัย 5) แบบประเมินกระบวนการนิเทศ AIDER (ความเหมาะสม ความเป็นไปได้ และความเป็นประโยชน์) และ6) แบบสอบถามความพึงพอใจ สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ค่าดัชนีความต้องการจำเป็น (PNI Modified) ค่าเฉลี่ย ค่าร้อยละ ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน สถิติทดสอบที (t-test) และการวิเคราะห์เนื้อหา

ผลการวิจัยพบว่า

1. สภาพที่คาดหวังในการพัฒนาความสามารถในการจัดการเรียนรู้ด้านวิทยาศาสตร์ของครูปฐมวัย โดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุด ส่วนสภาพปัจจุบันอยู่ในระดับมาก เมื่อเรียงลำดับความต้องการจำเป็น พบว่า ด้านที่มีความต้องการจำเป็นมากที่สุด คือ ด้านการจัดประสบการณ์การเรียนรู้ รองลงมา คือ ด้านการวัดและประเมินผล และด้านทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์

2. กระบวนการนิเทศ AIDER และคู่มือการใช้กระบวนการนิเทศ AIDER ที่สร้างขึ้น ประกอบด้วย 5 ขั้นตอน คือ 1) ขั้นวิเคราะห์สภาพปัญหา (Analysis: A) 2) ขั้นให้ความรู้และวางแผน (Implement: I) 3) ขั้นปฏิบัติการนิเทศ (Do: D) โดยใช้ทีมผู้ชี้แนะ 3 ฝ่าย (3-Team Coaching) 4) ขั้นประเมินผล (Evaluating: E) และ 5) ขั้นสรุปรายงานและเผยแพร่ (Report: R) ผลการตรวจสอบคุณภาพโดยผู้ทรงคุณวุฒิ พบว่า มีความสอดคล้อง (IOC = 1.00) และมีความเหมาะสมในการนำไปใช้

3. ผลการใช้กระบวนการนิเทศ AIDER (ระยะทดลองใช้) กับกลุ่มเป้าหมายขนาดเล็ก พบว่า ครูปฐมวัยสามารถปฏิบัติตามขั้นตอนการจัดการเรียนรู้วิทยาศาสตร์ได้ และมีข้อมูลข้อค้นพบเพื่อนำไปสู่การปรับปรุงกระบวนการนิเทศให้มีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น

4. ผลการปรับปรุงกระบวนการนิเทศ AIDER และคู่มือการใช้ฯ พบว่า ได้รูปแบบและคู่มือฉบับปรับปรุงที่มีความสมบูรณ์ เหมาะสมกับบริบท และผ่านการตรวจสอบคุณภาพจากผู้เชี่ยวชาญ (IOC = 1.00) พร้อมสำหรับการนำไปขยายผล

5. ผลการใช้กระบวนการนิเทศ AIDER (ฉบับปรับปรุง) กับกลุ่มตัวอย่าง พบว่า ครูปฐมวัยมีความสามารถในการจัดการเรียนรู้ด้านวิทยาศาสตร์สูงขึ้น โดยสามารถจัดกิจกรรมการทดลอง 20 กิจกรรม และจัดทำโครงงานวิทยาศาสตร์ผ่านเกณฑ์การประเมิน ส่งผลให้เด็กปฐมวัย มีพัฒนาการด้านสติปัญญาสูงขึ้น

6. ผลการประเมินและปรับปรุงกระบวนการนิเทศ AIDER (ฉบับสมบูรณ์) พบว่า กระบวนการนิเทศมีความเหมาะสม ความเป็นไปได้และความเป็นประโยชน์อยู่ในระดับมากที่สุด ผู้บริหารสถานศึกษาและครูปฐมวัยมีความพึงพอใจต่อกระบวนการนิเทศ AIDER อยู่ในระดับมากที่สุด

คำสำคัญ กระบวนการนิเทศ AIDER, ความสามารถในการจัดการเรียนรู้วิทยาศาสตร์, ครูปฐมวัย, 3-

Team Coaching

เว็บน่าสนใจ