1. ความเป็นมาและความสำคัญ
คณิตศาสตร์มีบทบาทสำคัญยิ่งต่อความสำเร็จในการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21 เนื่องจากคณิตศาสตร์ช่วยให้มนุษย์มีความคิดริเริ่มสร้างสรรค์ คิดอย่างมีเหตุผล เป็นระบบ มีแบบแผน สามารถวิเคราะห์ปัญหาหรือสถานการณ์ได้อย่างรอบคอบและถี่ถ้วน ช่วยให้คาดการณ์ วางแผน นอกจากนี่คณิตศาสตร์ยังเป็นเครื่องมือในการศึกษา ด้านวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และศาสตร์อื่นๆ อันเป็นรากฐานในการพัฒนาทรัพยากรบุคคลของชาติให้มีคุณภาพและพัฒนาเศรษฐกิจของประเทศให้ทัดเทียมกับนานาชาติ การศึกษาคณิตตศาสตร์จึงจำเป็นต้องมีการพัฒนาอย่างต่อเนื่อง เพื่อให้ทันสมัยและสอดคล้องกับสภาพเศรษฐกิจ สังคม และความรู้ทางวิทยศาสตร์และเทคโนโลยีที่เจริญก้าวหน้าอย่างรวดเร็วในยุคโลกาภิวัตน์ (ตัวชี้วัดและสาระการเรียนรู้แกนกลางกลุ่มสาระการเรียนรู้คณิตศาสตร์ ฉบับปรับปรับปรุง, 2560)
การจัดการเรียนรู้แบบ Active Learning เป็นกระบวนการเรียนรู้ที่เน้นให้ผู้เรียนมีส่วนร่วมและลงมือปฏิบัติผ่านกิจกรรมที่หลากหลาย เช่น การวิเคราะห์ การแลกเปลี่ยนความคิดเห็น และการแก้ปัญหาเพื่อพัฒนาทักษะการคิดวิเคราะห์ การสื่อสาร และการใช้เทคโนโลยีสารสนเทศอย่างเหมาะสม ในปัจจุบันเทคโนโลยีดิจิทัลมีบทบาทสำคัญต่อการศึกษาและการดำรงชีวิต ส่งผลให้ครูจำเป็นต้องพัฒนาสมรรถนะ เพื่อสามารถนำเทคโนโลยีมาใช้ในการจัดการเรียนรู้ได้อย่างมีประสิทธิภาพสร้างสรรค์ และปลอดภัย
จากการจัดการเรียนการสอนรายวิชาคณิตศาสตร์ ระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2 พบว่า นักเรียนส่วนใหญ่มีปัญหาในการเรียนรู้เรื่อง ทฤษฎีบทพีทาโกรัส โดยเฉพาะการวิเคราะห์ความสัมพันธ์ของด้านต่าง ๆ ในรูปสามเหลี่ยมมุมฉาก และนักเรียนส่วนใหญ่ ยังมีความเข้าใจเพียงผิวเผิน ขาดการเชื่อมโยงความรู้กับสถานการณ์จริง ส่งผลให้ผู้เรียนไม่สามารถนำความรู้ไปประยุกต์ใช้ในการแก้ปัญหาได้อย่างแท้จริง (สุภัทรา วัฒนสุข, 2563) อีกทั้งยังมีเจตคติทางลบต่อวิชา คณิตศาสตร์ เช่น มองว่าเป็นวิชาที่ยากและไม่สามารถนำมาใช้ในชีวิตประจำวัน (ศศิธร แก้วคำ, 2561) นอกจากนี้ผลการประเมินทางการศึกษาระดับนานาชาติ (PISA) ชี้ให้เห็นว่านักเรียนไทยยังมีสมรรถนะทางคณิตศาสตร์ต่ำกว่าค่าเฉลี่ยนานาชาติ โดยเฉพาะด้านการประยุกต์ใช้ความรู้และการคิดวิเคราะห์เชิงสร้างสรรค์ (OECD, 2019) ซึ่งสะท้อนให้เห็นถึงความจำเป็นในการพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้ใหม่ ๆ ที่ช่วยให้นักเรียนเข้าใจคณิตศาสตร์อย่างลึกซึ้งและสามารถเชื่อมโยงกับชีวิตจริงได้
2. วัตถุประสงค์และเป้าหมาย
2.1 วัตถุประสงค์
1. เพื่อพัฒนาการจัดการเรียนรู้คณิตศาสตร์เรื่องทฤษฎีบทพีทาโกรัสให้เป็น Active Learning ผ่าน
กระบวนการ PLC
2. เพื่อพัฒนาและปรับปรุงหนังสือเล่มเล็กศิลป์สร้างสรรค์ เกม ใบกิจกรรม และแบบฝึกทักษะให้
สอดคล้องกับตัวชี้วัดและจุดประสงค์การเรียนรู้ โดยอาศัยการร่วมออกแบบและสะท้อนผลใน PLC
3. เพื่อพัฒนาความรู้ ทักษะการคิดวิเคราะห์ การแก้ปัญหา การสื่อสาร การทำงานเป็นทีม และ
คุณลักษณะของผู้เรียน
4. เพื่อสร้างวงจรการพัฒนาการจัดการเรียนรู้ที่สามารถนำผลจากการสังเกตและสะท้อนผลไป
ปรับปรุงการสอนและสื่อได้อย่างต่อเนื่อง
2.2 เป้าหมายเชิงปริมาณ
1) นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2 จำนวน 25 คน ได้รับการจัดการเรียนรู้ด้วย Active Learning
ผ่าน PLC
2) นักเรียนไม่น้อยกว่าร้อยละ 70 ผ่านเกณฑ์ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนตามที่กำหนด
3) การประชุม/แลกเปลี่ยน PLC มีร่องรอยหลักฐานอย่างเป็นระบบ ได้แก่ แผน PLC บันทึกการ
ประชุม แบบสังเกตชั้นเรียน และบันทึกสะท้อนผล
2.3 เป้าหมายเชิงคุณภาพ
นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2 โรงเรียนบ้านส้มป่อย รอดนุกูล สามารถอธิบายความสัมพันธ์ของความยาวด้านของรูปสามเหลี่ยมมุมฉาก ใช้ทฤษฎีบทพีทาโกรัสแก้ปัญหา สื่อสารแนวคิด และสร้างชิ้นงานหนังสือเล่มเล็กได้ในระดับดีขึ้นไป พร้อมมีส่วนร่วมและมีความรับผิดชอบในการทำงานกลุ่ม
2.4 ระยะเวลาดำเนินงาน
ภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2569 ระยะเวลา 1 เดือน ตั้งแต่วันที่ 1 -31 สิงหาคม พ.ศ. 2569
3. ขั้นตอนการดำเนินงาน
3.1 วิธีการดําเนินงาน/กระบวนการ
3.1.1 ศึกษาแนวคิดทฤษฎีที่เกี่ยวข้องได้แก่
หน่วยศึกษานิเทศก์ สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2563) ได้กล่าวถึง การจัดการ
เรียนรู้เชิงรุก (Active learning) เป็นกระบวนการเรียนการสอนที่ส่งเสริมให้ผู้เรียนมีส่วนร่วมในชั้นเรียน สร้างปฏิสัมพันธ์ระหว่างครูผู้สอนกับผู้เรียน มุ่งให้ผู้เรียนลงมือปฏิบัติ โดยมีครูเป็นผู้อำนวยความสะดวก (Facilitator) สร้างแรงบันดาลใจ ให้ค าปรึกษา ดูแล แนะน า ท าหน้าที่เป็นโค้ชและพี่เลี้ยง (Coach & Mentor) แสวงหาเทคนิควิธีการจัดการเรียนรู้ และแหล่งเรียนรู้ที่หลากหลาย ให้ผู้เรียนได้เรียนรู้อย่างมีความหมาย (Meaningful learning) ผู้เรียนสร้างองค์ความรู้ได้ มีความข้าใจในตนเอง ใช้สติปัญญา คิด วิเคราะห์ สร้างสรรค์ผลงานนวัตกรรมที่บ่งบอกถึงการมีสมรรถนะสำคัญในศตวรรษที่ 21 มีทักษะวิชาการ ทักษะชีวิต และทักษะวิชาชีพ บรรลุเป้าหมายการเรียนรู้ตามระดับช่วงวัย
สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2562) ได้กล่าวถึง ชุมชนแห่งการเรียนรู้ทางวิชาชีพ
(Professional Learning Community PLC) การรวมตัว ร่วมมือ ร่วมใจ และร่วมเรียนรู้ของครู ผู้บริหาร และนักการศึกษา บนพื้นฐานความสัมพันธ์แบบกัลยาณมิตร มีวิสัยทัศน์ คุณค่า เป้าหมาย และภารกิจร่วมกัน โดยทำงาน ร่วมกันแบบทีมการเรียนรู้ที่มีครูเป็น ผู้นําร่วมกัน และผู้บริหารเป็นผู้ดูแลสนับสนุน สู่การเรียนรู้และพัฒนาวิชาชีพเปลี่ยนแปลงคุณภาพตนเอง สู่คุณภาพการจัดการเรียนรู้ที่เน้นความสำเร็จ หรือประสิทธิผลของผู้เรียนเป็นสําคัญ
(Smaldio and Other, 2014, p. 52) ได้กล่าวถึง ASSURE Model จึงเป็นแนวคิดที่ตอบสนองการ
จัดการเรียนการสอนของครูที่จะตองเตรียมความพรอมกอนทำการสอนเพื่อประเมินศักยภาพของผู้เรียนกอน ASSURE Model จึงเป็นรูปแบบของการวางแผนหรือการออกแบบระบบการเรียนการสอนโดยเนนการใชสื่อและเทคโนโลยี
เป็นองคประกอบ โดยเนนการมีสวนร่วมของผู้เรียนเป็นสําคัญเป็นรูปแบบที่เหมาะสม กับการเรียนรู
3.1.2 ขั้นตอนการดําเนินงาน
1) กำหนดให้ กระบวนการชุมชนแห่งการเรียนรู้ทางวิชาชีพ (PLC) เป็นกลไกหลักในการขับเคลื่อนและ
พัฒนาการจัดการเรียนรู้ โดยใช้วงจร PLC จำนวน 3 วงรอบเป็นกระบวนการหลักในการวิเคราะห์ปัญหา ออกแบบ ทดลองใช้ สังเกตผล สะท้อนผล และปรับปรุงการจัดการเรียนรู้
2) ในแต่ละวงรอบของ PLC ใช้ ASSURE Model เป็นเครื่องมือสนับสนุนการออกแบบและพัฒนาการ
จัดการเรียนรู้ เพื่อให้การวิเคราะห์ผู้เรียน การกำหนดวัตถุประสงค์ การเลือกวิธีการและสื่อ การนำไปใช้ และการประเมินผล มีความเป็นระบบ ขณะเดียวกันได้นำ GPAS 5 STEPs เทคนิค TGT และหนังสือเล่มเล็กด้วยศิลป์สร้างสรรค์ มาใช้สำหรับกระบวนการจัดการเรียนรู้เชิงรุก Active Learning มีขั้นตอนดัง Flow chart ต่อไปนี้
4. ผลการดำเนินงาน
4.1 ผลสัมฤทธิ์เชิงปริมาณและคุณภาพของผู้เรียน
ด้านความรู้
ผลคะแนนความรู้จากการตอบคำถามและทำแบบฝึกทักษะ : นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2 มี
ผลคะแนนความรู้จากการทำแบบฝึกทักษะ เรื่อง ทฤษฎีบทพีทาโกรัส มีค่าเฉลี่ยเท่ากับ 5.20 คิดเป็นร้อยละ 86.67
ผ่านเกณฑ์ที่กำหนด ซึ่งสูงกว่าเป้าหมายเชิงปริมาณที่ตั้งไว้ที่ร้อยละ 70 และนักเรียนร้อยละ 100 ผ่านเกณฑ์การประเมินในระดับดีขึ้นไป
ด้านทักษะ
นักเรียนร้อยละ 100 มีทักษะกระบวนการแก้ปัญหา การคำนวณ การคิดวิเคราะห์ การสื่อสาร
ความหมายทางคณิตศาสตร์ และการสร้างสรรค์ผลงานอยู่ในระดับดีขึ้นไป ผ่านกิจกรรมกลุ่ม เกมปริศนาพีทาโกรัส และการทำหนังสือเล่มเล็ก
ค้นหาทุกอย่างในเว็บครูบ้านนอก :
ตั้งกระทู้คำถามใหม่
กลับหน้าที่แล้ว
