ครูบ้านนอก

งานวิจัยชั้นเรียน เรื่อง การศึกษารูปแบบการสอนที่มุ่งเน้นให้ผู้เรียนได้ถ่ายทอดองค์ความรู้ ในเรื่องของยีนและโครโมโซม , การจำลองดีเอ็นเอ , การสังเคราะห์โปรตีน ในรายวิชาชีววิทยาเพิ่มเติม 4 ในระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6 ภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2562 นี้ เป็นการพัฒนารูปแบบการสอนที่ครูผู้สอนได้วางแผนเพื่อพัฒนาผู้เรียนสำหรับการศึกษาในศตวรรษที่ 21 ที่ว่าครูจะต้องปรับแนวทางการเรียน การสอน (pedagogy) โดยครูจะต้องทำให้นักเรียนรักที่จะเรียนรู้ตลอดชีวิต มีทักษะชีวิต ทักษะ การคิด และทักษะด้านไอที เมื่ออยากรู้เรื่องใดเรื่องหนึ่งจะไปตามหาข้อมูล (data) เหล่านั้นได้ที่ไหน และเมื่อได้ข้อมูลมาต้องวิเคราะห์ได้ว่าข้อมูลเหล่านั้นมีความน่าเชื่อถือเพียงใด และสามารถแปลงข้อมูลเป็นความรู้ (knowledge) ได้ ซึ่งสิ่งเหล่านี้ต้องเกิดจากการฝึกฝน ครูจะต้องให้นักเรียนได้มีโอกาสทดลองด้วยตนเองในรูปแบบการเรียนการสอนวิธีนี้ ถือว่าเป็นการเรียนการสอนที่เน้นในรูปธรรมให้นักเรียนได้เห็นและปฏิบัติจากประสบการณ์จริง ซึ่งจะทำให้นักเรียนมีการจดจำและเกิดทักษะการเรียนรู้ได้ดีกว่าที่เรียนแบบนามธรรม แต่ในมุมมองอีกด้านหนึ่งที่กว่าจะสอนให้นักเรียนรู้จักวิเคราะห์ เลือกใช้สื่อที่ถูกต้อง

จากการได้รับฟังคำอธิบายองค์ความรู้ของนักเรียน หลังจากที่กำหนดขอบเขตเนื้อหาที่นักเรียนได้ไปสืบค้นและแลกเปลี่ยนเรียนรู้กับเพื่อน ๆ ในชั้นเรียนแล้ว พบว่า นักเรียนได้ฝึกฝนทักษะในการสืบค้น การคิดวิเคราะห์ และเลือกแหล่งเรียนรู้ที่ดี ที่เหมาะสม ศึกษาและแลกเปลี่ยนเรียนรู้กับเพื่อน ๆ จนนักเรียนสามารถอธิบายเนื้อหาที่มีความสัมพันธ์กันจากหน่วยย่อยเล็ก คือ องค์ประกอบหลักของดีเอ็นเอ ที่ประกอบด้วยหน่วยย่อย คือ นิวคลีโอไทด์ และมีโครงสร้างที่ซับซ้อนขึ้นจนเป็น โครโมโซม ได้ดี สังเกตว่านักเรียนสามารถจำศัพท์และอธิบายได้อย่างเข้าใจ มองเห็นภาพความสัมพันธ์ของโครงสร้างยีนและโครโมโซม และจากการฟังการอธิบายการจำลองดีเอ็นเอและการสังเคราะห์โปรตีน ที่นักเรียนได้ไปสืบค้นและศึกษากระบวนการแต่ละขั้นตอนแล้ว พบว่า นักเรียนสามารถอธิบายปัจจัยที่จำเป็น เหตุการณ์ที่เกิดขึ้นในแต่ละขั้นตอนได้ดี เรียงลำดับได้ชัดเจน ถูกต้อง เกิดการเรียนรู้และองค์ความรู้ที่ฝังแน่น

สรุปว่า การจัดการเรียนการสอนรูปแบบที่มุ่งเน้นให้ผู้เรียนได้ถ่ายถอดองค์ความรู้ เป็นรูปแบบที่เหมาะสมต่อรายวิชาชีววิทยา อีกรูปแบบหนึ่ง โดยเฉพาะส่วนที่เป็นเนื้อหาที่มีความสัมพันธ์ต่อเนื่องกัน ไม่ควรสอนให้นักเรียนรู้เป็นส่วน ๆ โดยขาดการเชื่อมโยงสัมพันธ์กัน จากการที่นักเรียนมาอธิบายองค์ความรู้ที่ได้ จะทำให้นักเรียนเข้าใจความสัมพันธ์ของโครงสร้างย่อย ๆ ที่ประกอบขึ้นเป็นโครงสร้างใหญ่ และสามารถอธิบายขั้นตอนต่าง ๆ ของการจำลองดีเอ็นเอ และการสังเคราะห์โปรตีนเป็นการเรียนรู้ที่ไม่มุ่งเน้นให้นักเรียนจำเพียงอย่างเดียว แต่เรียนรู้อย่างเข้าใจและไม่น่าเบื่อ เพราะนักเรียนมีบทบาทของตนเอง และฝึกฝนทักษะการพูดอธิบายให้ผู้อื่น ซึ่งถือเป็นทักษะการสื่อสารที่เป็นทักษะสำคัญในการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21 ด้วย

เว็บน่าสนใจ