รายละเอียดเอกสารการนำเสนอผลงานนวัตกรรม
1. ความสำคัญของผลงานนวัตกรรมที่นำเสนอ
นิยามของคำว่า พลเมืองดี ตามที่ปรากฏในหนังสือเรียนรายวิชาพื้นฐานหน้าที่พลเมือง วัฒนธรรม และการดำเนินชีวิต ในสังคม หมายถึง ผู้ที่ปฏิบัติหน้าที่พลเมืองได้ครบถ้วน ทั้งกิจที่ต้องทำ และกิจที่ควรทำ เป็นสิ่งที่ กำหนดให้ทำ หรือห้ามมิให้กระทำ ถ้าทำก็จะก่อให้เกิดผลดี เกิดประโยชน์ต่อตนเอง ครอบครัว หรือสังคมส่วนรวม แล้วแต่กรณี ถ้าไม่ทำหรือไม่ละเว้นการกระทำตามที่กำหนดจะได้รับผลเสียโดยตรง คือ ได้รับโทษ หรือถูกบังคับ เช่น ปรับ จำ คุก หรือประหารชีวิต เป็นต้น โดยทั่วไปสิ่งที่ระบุกิจที่ต้องทำ ได้แก่ กฎหมาย เป็นต้น และกิจที่ควรทำ คือ สิ่งที่คนส่วนใหญ่เห็นว่าเป็น หน้าที่ที่จะต้องทำ หรือละเว้นการกระทำ ถ้าไม่ทำหรือละเว้นการกระทำ จะได้รับผลเสียโดยทางอ้อม เช่น ได้รับการดูหมิ่นเหยียด หยาม หรือไม่คบค้าสมาคมด้วย ผู้กระทำกิจที่ควรทำจะได้รับการยกย่องสรรเสริญจากคนในสังคม โดยทั่วไปสิ่งที่ระบุกิจที่ควรทำ ได้แก่ วัฒนธรรมประเพณี เป็นต้น ดังนั้น พลเมืองดีมีหน้าที่ต้องปฏิบัติตามกฎหมาย ขนบธรรมเนียมประเพณี และวัฒนธรรมของ ชาติ คำสั่งสอนของพ่อแม่ ครู อาจารย์ มีความสามัคคี เอื้อเฟื้อ เผื่อแผ่ซึ่งกันและกัน รู้จักผิดชอบชั่วดีตามหลักจริยธรรม และ หลักธรรมของศาสนา มีความรอบรู้ มีสติปัญญา ขยันขันแข็ง สร้างความเจริญก้าวหน้าให้แก่ตนเอง ครอบครัว สังคม และ ประเทศชาติ (กระทรวงศึกษาธิการ, 2553)
ปัจจุบันสภาพสังคมไทยเผชิญความเปลี่ยนแปลงรวดเร็วจากโลกาภิวัตน์และสื่อเทคโนโลยี ส่งผลให้เยาวชนบางส่วนให้ความสนใจกับการบริโภควัตถุนิยมมากเกินไป จนละเลยคุณค่าทางจิตใจ ผู้เชี่ยวชาญระบุว่า คนไทยหมกมุ่นกับการบริโภควัตถุและเสพสำราญจนลืมคุณค่าทางจิตใจ จนระบบสังคมที่ดีงามได้รับผลกระทบอย่างเลี่ยงไม่ได้ (กรมการศาสนา 2550)
ความรับผิดชอบ หมายถึง ได้ให้คำจำกัดความว่า รับผิดชอบหมายถึงการยอมรับผลทั้งที่ดีและไม่ดีในกิจการที่ตนได้ทำลงไปหรือที่อยู่ในความความดูแลของตนหรือในหน้าที่การงานที่พึงกระทำ (ราชบัณฑิตยสถาน 2554)
กรมวิชาการ (2554) ได้ให้คำจำกัดความ ความรับผิดชอบว่าหมายถึงความสนใจ ตั้งใจ ปฏิบัติหน้าที่ด้วยความเพียรพยายาม ละเอียดรอบคอบเพื่อให้สำเร็จตามเป้าหมาย ยอมรับผลการกระทำของตน ทั้งในด้านที่เป็นผลดีและผลเสีย ทั้งพยายามปรับปรุงการปฏิบัติหน้าที่ให้ดียิ่งขึ้น
สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา (2561) ได้นิยามความรับผิดชอบ หมายถึง ลักษณะของนักเรียนที่แสดงออกถึงความเอาใจใส่ จดจ่อ ตั้งโจมุ่งมันต่อการศึกษาเล่าเรียน ต่อการเป็นอยู่ของตนเอง ตลอดจนสังคมอย่างเต็มความสามารถ เพื่อให้บรรลุเป้าหมายสำเร็จตามความมุ่งหมายในเวลาที่กำหนด การยอมรับผลของการกระทำทั้งผลดีและผลเสียที่เสียที่เกิดขึ้น รวมทั้งการปรับปรุงการปฏิบัติงานให้ดีขึ้น
กล่าวโดยสรุป ความรับผิดชอบ หมายถึงการทำหน้าที่ ที่อยู่ในความดูแล หรือเป็นหน้าที่การงานที่พึงกระทำ ทั้งต่อตนเอง ครอบครัวและสังคม ด้วยความตั้งใจ มุ่งมั่น เอาใจใส่ให้สำเร็จตามเวลาและเป้าหมายที่กำหนดรวมถึงการยอมรับผลที่เกิดขึ้นทั้งผลดีและผลไม่ดีแล้วนำไปปรับปรุงให้ดีขึ้นรับผิดชอบอย่างไรให้ใจเป็นสุข
นักเรียนยุคใหม่กับความรับผิดชอบ เป็นวัยที่อยู่ในช่วงของการพัฒนาจากเด็กไปเป็นผู้ใหญ่เป็นวัยที่สำคัญของชีวิต ซึ่งมักพบกับการเปลี่ยนแปลงหลาย ๆ ด้าน ไม่ว่าจะเป็นการเปลี่ยนแปลงทางด้านร่างกาย จิตใจ อารมณ์ สังคม และสติปัญญาบางคนจึงเรียกวัยนี้ว่า "วัยอลวน" จึงจำเป็นต้องมีการปรับตัวในหลาย ๆ ด้านเพื่อเตรียมตัวเป็นผู้ใหญ่คุณสมบัติอย่างหนึ่งที่วัยรุ่นทุกคนสามารถเสริมสร้าง และพัฒนาตนเองเพื่อก้าวไปสู่การเป็นผู้ใหญ่ที่มีคุณภาพ เป็นที่ยอมรับของคบข้างและคนในสังคม และเป็นเส้นทางที่จะนำพาชีวิตไปสู่การประสบความสำเร็จในด้านต่าง ๆ คือ การมีความรับผิดชอบ และความรับผิดชอบยังเป็นทักษะด้านชีวิตและอาชีพที่จำเป็นทักษะหนึ่งของเด็กและเยาวชนในศตวรรษที่ 21อีกด้วยถึงแม้ว่าวัยรุ่นอย่างเราอาจจะมีหน้าที่รับผิดชอบสำคัญเพียงอย่างเดียวคือการเรียน แต่ในความเป็นจริงแล้วทุกคนยังต้องมีความรับผิดขอบต่อตนเองในด้านอื่น ๆ ต่อครอบครัว และต่อสังคมที่อยู่รอบตัวด้วย เพราะเป็นสิ่งสำคัญที่จะช่วยทำให้เราประสบความสำเร็จในชีวิต เป็นที่เชื่อถือและได้รับความไว้วางใจจากคนอื่น อีกทั้งได้รับการยอมรับในการเป็นส่วนหนึ่งของความสำเร็จของครอบครัว ชุมชนและสังคม ซึ่งถ้าเราสามารถฝึกฝนตนเองให้มีความรับผิดชอบตามหน้าที่ต่าง ๆ ให้ได้ เราก็จะได้เรียนรู้ผ่านหน้าที่เหล่านั้นเป็นการพัฒนาด้านความคิดและลักษณะนิสัยที่ดี เติบโตโตโปเป็นผู้ใหญ่คนรุ่นใหม่ที่มีคุณภาพ
การปลูกฝังความดีงามให้แก่ประชาชน เยาวชนไม่สามารถเติบโตมาพร้อมกับความเป็นพลเมืองที่สมบูรณ์ได้ด้วยตนเอง ดังนั้นเยาวชนเหล่านี้จึงจำเป็นต้องได้รับการอบรม บ่มเพาะ ปลูกฝังความรู้และสร้างจิตสำนึกในด้านหน้าที่และความเป็นพลเมืองทั้งจากโรงเรียนและสังคม การศึกษามีพลังในตัวเองที่จะสร้างสรรค์และกำหนดบทบาทการพัฒนา เด็ก และเยาวชน ด้วย กระบวนการ การบังคับควบคุม การสร้างเอกลักษณ์ประจำชาติการพัฒนาทักษะที่จำเป็นในการดำรงชีวิต การ สร้างและคัด สรรคุณภาพของคน การจัดองค์ความรู้ และการถ่ายทอดทางสังคม เพื่อเด็กและเยาวชน คนใน ชาติให้เกิด คุณลักษณะอันพึงประสงค์ตามต้องการได้ในการที่จะปรับเปลี่ยนพฤติกรรมของเด็กนั้นต้องมุ่งให้เด็กสามารถ ควบคุมตนเองและรู้จักปกครอง ตนเองได้ โรงเรียนต้องมีกระบวนการในการสอนทักษะทางสังคมและ พฤติกรรมให้แก่ผู้เรียนอย่างเป็นระบบ ต้องปลูกฝังแนวทางปฏิบัติที่ถูกต้องให้แก่นักเรียน ให้นักเรียนมีการ ปรับตัวที่ดี และต้องดูแล ป้องกัน ควบคุม และแก้ไข พฤติกรรมที่เป็นปัญหาของเด็กนักเรียน ด้วย กฎ ข้อบังคับ ระเบียบต่างๆ เพื่อเป็นการส่งเสริมและ พัฒนาบุคลิกภาพที่ดีของนักเรียนให้ควบคุมตนเองและ ปฏิบัติตามกฎระเบียบ กติกาของสังคมได้อย่าง เหมาะสม ซึ่งจะช่วยให้ลดปัญหาในด้านความประพฤติของเด็กนักเรียนได้ ความรับผิดชอบ จึงเป็นปัจจัยหลักสำคัญที่จะส่งผลการพัฒนาเพื่อเป็นพลเมืองที่ดีในสังคมต่อไป
นวัตกรรมการเรียนรู้ 4A of 4S ซึ่ง 4A เป็นกรอบแนวทางการจัดการเรียนรู้ที่ประกอบด้วย 4 ขั้นตอน สำคัญ ได้แก่ Anticipation (การคาดการณ์หรือเตรียมพร้อม), Articulation (การแสดงความคิด), Adaptation (การปรับเปลี่ยนตามบริบท) และ Accountability (การมีความรับผิดชอบต่อผลลัพธ์) แนวคิด 4A นี้ถูกออกแบบมาเพื่อเสริมสร้างคุณภาพการจัดการเรียนรู้ในสภาวะที่เปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว โดยส่งเสริมให้นักเรียนสามารถรับมือกับสถานการณ์ ต่าง ๆ ได้ดีขึ้นเมื่อประยุกต์ใช้ภายใต้กรอบ 4 สร้าง-สอน-สาน-เสริม ตามพระบรมราโชบายด้านการศึกษา ซึ่งมุ่งพัฒนาพลเมืองที่มีคุณธรรมครบ 4 ด้าน ได้แก่ ความรักชาติ, ความซื่อตรง, มีคุณภาพชีวิตมั่นคง และมีอาชีพที่เหมาะสม เพื่อการเป็นพลเมืองดี) , นวัตกรรม 4A of 4S ช่วยให้การเรียนการสอนเน้นทั้งการปลูกฝังคุณธรรมและทักษะความรับผิดชอบไปพร้อมกัน. ตัวอย่างเช่น ในแต่ละช่วงของ 4A ผู้สอนจะวางแผนล่วงหน้า (Anticipation) เพื่อสร้างกิจกรรมที่เหมาะสม, กระตุ้นให้นักเรียนแสดงความคิดเห็นและสื่อสาร (Articulation), ปรับวิธีการสอนให้สอดคล้องกับความต้อง การของผู้เรียน (Adaptation) และสนับสนุนให้นักเรียนแสดงความรับผิดชอบต่อการเรียนรู้ของตน (Accountability) ทั้งหมดเพื่อปลูกฝังจิตสำนึกพลเมืองดี ปัจจุบันยังมีผลงานวิจัยระดับประเทศพบว่า การใช้หลักการ 4A ช่วยเพิ่มผลสัมฤทธิ์และคุณลักษณะพลเมืองดีได้ดีขึ้น
2. จุดประสงค์และเป้าหมาย
2.1 จุดประสงค์
1. เพื่อปลูกฝังและพัฒนานักเรียนให้มีคุณลักษณะของการเป็นพลเมืองดี มีคุณธรรม จริยธรรม มีระเบียบวินัย และสามารถปฏิบัติตนได้อย่างเหมาะสมในโรงเรียนและสังคม
2. เพื่อส่งเสริมให้นักเรียนมีนิสัยที่ดีและมีความรับผิดชอบ รู้จักรับผิดชอบต่อตนเอง เคารพสิทธิและหน้าที่ของตนเองและผู้อื่น ตลอดจนมีจิตสาธารณะและความรับผิดชอบต่อส่วนรวม
2.2 เป้าหมายเชิงปริมาณ
1. นักเรียนทุกคนได้รับการส่งเสริมให้เป็นพลเมืองดีของสังคม
2. นักเรียนทุกคนมีส่วนร่วมและสนับสนุนในการดำเนินกิจกรรม การพัฒนาพลเมืองดี ปลูกฝังจิตสำนึก ด้วยนวัตกรรมการเรียนรู้ 4A of 4S
2.3 เป้าหมายเชิงคุณภาพ
นักเรียนที่ได้รับการจัดการเรียนรู้ด้วยนวัตกรรม 4A of 4S มีความรู้ ความเข้าใจ และตระหนักถึงความสำคัญของการเป็นพลเมืองดี มีจิตสำนึกในการปฏิบัติหน้าที่ มีความรับผิดชอบต่อตนเองและส่วนรวม มีวินัย ซื่อสัตย์ ตรงต่อเวลา สามารถควบคุมและปรับพฤติกรรมของตนเอง ยอมรับผลจากการกระทำ และนำคุณลักษณะดังกล่าวไปใช้ในการดำเนินชีวิตประจำวัน ตลอดจนสามารถทำงานร่วมกับผู้อื่นและมีส่วนร่วมในการพัฒนาโรงเรียนและชุมชนได้อย่างเหมาะสม
3. กระบวนการผลิตนวัตกรรม
นำนักเรียนแกนนำไปศึกษาแหล่งเรียนรู้เศรษฐกิจพอเพียง เพื่อนำมาเป็นแนวทางมาใช้ในโรงเรียน
พานักเรียนแกนนำไปแลกเปลี่ยนเรียนรู้กับคนในชุมชน
นำแกนนำสภานักเรียนไปแลกเปลี่ยนเรียนรู้จากบ้านต้นแบบในชุมชน
ขั้นตอนที่ 5 นำนวัตกรรมไปใช้คือ การพัฒนาพลเมืองดี ปลูกฝังจิตสำนึก ด้วยนวัตกรรมการเรียนรู้ 4A of 4S ดำเนินการผ่านกิจกรรมโรงเรียนไร้ถัง ซึ่งมีคุณครู และแกนนำสภานักเรียน แกนนำในห้องเรียน นำน้อง ๆ และเพื่อน ๆ ทุกระดับชั้น ลงมือช่วยกันคัดแยกขยะ จัดแยกประเภทของขยะ และวัสดุให้ถูกต้อง โดยลงมือช่วยกันปฏิบัติหน้าที่เป็นประจำทุกวัน และจะมีแกนนำสภานักเรียน ค่อยดูแล ตรวจสอบ หากพบปัญหา แกนนำสภา จะแจ้งให้ครูผู้รับผิดชอบทราบ และหลังจากนั้นครูผู้รับผิดชอบแจ้งผู้บริหารสถานศึกษาทราบ เพื่อกำหนดแนวทางในการพัฒนาและแก้ไขต่อไป ทั้งนี้จะกำหนดแนวทางในการแก้ไขสภาพปัญหา โดยจะให้ควบคู่กับหลักการสร้างความรับผิดชอบต่อตนเองและส่วนรวม การพัฒนาพลเมืองดี ปลูกฝังจิตสำนึก ด้วยนวัตกรรมการเรียนรู้ 4A of 4S ประกอบด้วย
Analysis การวิเคราะห์ปัญหา สาเหตุที่มาของขยะภายในโรงเรียน ชุมชน และในสังคม
Actione การลงมือปฏิบัติจากกระบวนการของ 4S คือ ช่วยกันลดละปริมาณขยะ เช่นใช่ถุงผ้า ขนม หรืออาหารใส่กล่องข้าว ช่วยกันคัดแยกประเภทขยะ เช่นขยะที่ขายได้ ขยะเป็นพิษ ขยะติดเชื้อ ไม่เอาขยะมารวมกัน เพื่อจะได้นำไปส่งต่ออย่างถูกต้อง สนับสนุนการทำความดีส่วนรวม เช่นมีการประกวดห้องเรียนคุณภาพ โดยมีเกณฑ์การจัดการขยะในห้องเรียน มีการชมเชยเมื่อพบนักเรียนช่วยกันคัดแยกขยะ หรือเจอขยะช่วยกันนำไปคัดแยก และ ขยายโครงการสู่ชุมชนหรือองค์กรต่างๆ นำความรู้ที่นักเรียนมีเรื่องการคัดแยกขยะไปให้ความรู้แก่บุคคลภายนอก เช่น พระที่วัด ชาวบ้านในชุมชน และนำไปใช้ในครอบครัว
Assessment การประเมินผลการดำเนินการโครงการโรงเรียนไร้ถัง มีการประเมินผลว่าจากการทำโครงการพบเจอปัญหาอะไรบ้าง พบอุปสรรคอะไรบ้าง โดยการทำ PLC
Attitude การมีเจตคติที่ดีต่อสังคม ปลูกฝั่งให้นักเรียนรักโรงเรียน บ้าน สังคม โดยการช่วยกันดูแลสถานที่ต่างๆ ให้สะอาด มีบรรยากาศดี ด้วยวิธีการไม่สร้างขยะ ช่วยกันจัดการขยะอย่างถูกวิธี รู้หน้าที่ของตนเองว่าถ้าหากมีขยะต้องจัดการขยะของตนเองอย่างไร รู้บทบาทหน้าที่ของตนเอง
Slacken ลดละปริมาณขยะ โดยการเลือกซื้อของที่สามารถรีไซเคิลได้ ทำปุ๋ยหมักจากเศษอาหาร แยกประเภทขยะ ดัดแปลงแล้วนำมาใช้ใหม่ นำขยะเปียกไปทิ้งให้ถูกที่ เลี่ยงผลิตภัณฑ์ที่ใช้แล้วทิ้ง ลดปริมาณการจัดจ่ายใช้สอย เช่นการปลูกผักกินเอง สิ่งของที่ไม่จำเป็นก็ไม่ควรซื้อลดทั้งปริมาณขยะและช่วยประหยัดเงินอีกด้วย
Screen คัดแยกประเภทขยะ เพื่อคัดแยกขยะที่สามารถขายได้หรือสามารถนำมารีไซเคิลได้ ขยะเปียกนำไปทำปุ๋ย แยกขยะเป็นพิษ ขยะติดเชื้อ และขยะที่ใช้ไม่ได้ เพื่อง่ายต่อการจัดการขยะ
Support สนับสนุนการทำความดีต่อส่วนรวม มีการชมเมื่อนักเรียนทำความดี มีการประกวดเด็กดีศรีอ่างทอง นักเรียนยกย่องเชิดชูนักเรียนที่ทำความดี มีความรับผิดชอบ
Spread ขยายโครงการสู่ชุมชนหรือองค์กรต่างๆ นำความรู้ที่นักเรียนมีเรื่องการคัดแยกขยะไปให้ความรู้แก่บุคคลภายนอก เช่น พระที่วัด ชาวบ้านในชุมชน และนำไปใช้ในครอบครัว
ขั้นตอนที่ 6 รายงานผลการใช้นวัตกรรม ประเมินผล และ ปรับปรุงแก้ไขนวัตกรรมให้สอดคล้องกับบริบทของนักเรียน โรงเรียนบ้านอ่างทอง
ขั้นตอนที่ 7 ดำเนินการเผยแพร่และประชาสัมพันธ์นวัตกรรม การพัฒนาพลเมืองดี ปลูกฝังจิตสำนึก ด้วยนวัตกรรมการเรียนรู้ 4A of 4S ให้กับโรงเรียนใกล้เคียง และชุมชน โดยบูรณาการเพื่อ สอดคล้องกับการจัดการ เรียนการสอนภายในชั้นเรียนและบริบทของโรงเรียน
4. ผลการดำเนินงาน / ผลสัมฤทธิ์ / ประโยชน์ที่ได้รับ
4.1 ผลที่เกิดขึ้นกับนักเรียน
นักเรียนมีการพัฒนาตนเองและมีความรู้ ส่งผลให้นักเรียน มีความรับผิดชอบและวินัยในการคัดแยกขยะ รู้หน้าที่ของตนเองและสวนรวม มีคุณลักษณะอันพึงประสงค์ มีพฤติกรรมบ่งชี้เชิงบวกเพิ่มขึ้น มีทักษะการคิดวิเคราะห์การแก้ปัญหา
4.2 ผลที่เกิดกับครู
จากการใช้นวัตกรรมส่งผลให้ครูกระตือรือร้นในการจัดกิจกรรมการเรียนการสอน เตรียมสื่อ วัสดุ อุปกรณ์ ประกอบการสอน ไม่ละทิ้งห้องเรียน ทำหน้าที่ ที่ได้รับมอบหมายอย่างเต็มความสามารถ แต่งกาย ถูกต้องตามระเบียบและข้อตกลงของโรงเรียน มาโรงเรียนก่อนเวลาที่กำหนด มีน้ำใจต่อเพื่อนครูด้วยกัน แบ่งปันสื่อการสอน ใช้สื่อการสอนร่วมกันอย่าง คุ้มค่า รวมถึงมีการสร้างเครือข่ายร่วมกันภายในโรงเรียน ระหว่างโรงเรียน และหน่วยงานอื่น ส่งผลให้ครูได้รับความไว้วางใจจากผู้ปกครอง ชุมชน และได้รับรางวัลยก ย่องเชิดชูเกียรติจากหน่วยงานต่างๆ
4.3 ผลที่เกิดกับผู้บริหาร
ผู้บริหารให้ความสำคัญต่อการพัฒนาโรงเรียน และครูผู้สอน เป็นผู้นำ ในการขับเคลื่อนพัฒนา โรงเรียนภายใต้การบริหารงานแบบมีส่วนร่วม ปฏิบัติตนเป็นแบบอย่างที่ดีแก่ผู้ใต้บังคับบัญชา มีสมรรถนะใน การบริหารจัดการอย่างเป็นระบบ จะเห็นได้จากการได้รับ รางวัลยกย่องเชิดชูเกียรติจากหน่วยงานต่างๆ
4.4 ผลที่เกิดกับโรงเรียน
โรงเรียนได้มีการจัดกิจกรรมที่เกี่ยวกับคุณธรรมต่างๆอย่างเป็นรูปธรรมและ นักเรียนได้มีส่วนร่วมใน การปฏิบัติกิจกรรม ทำให้โรงเรียนสะอาด บรรยากาศดี โรงเรียนน่าอยู่ ผลการดำเนินงานเป็นที่ยอมรับจากคณะกรรมการ สถานศึกษาขั้นพื้นฐาน ผู้ปกครอง ชุมชน และหน่วยงานภายนอก โดยเห็นได้จากการได้รับความร่วมมือ จากชุมชนทั้งกำลังกายและกำลังทรัพย์ เช่น การสนับสนุนกิจกรรม ได้รับรางวัลโรงเรียนไร้ถังขยะ ระดับ ดีเยี่ยม ประจำปีการศึกษา 2565
4.5 ผลที่เกิดกับครอบครัวของนักเรียน
จากการที่นักเรียนมีการพัฒนา ส่งผลให้โรงเรียนได้รับ เสียงสะท้อนจากผู้ปกครองว่า บุตรหลานมีการ เปลี่ยนแปลงพฤติกรรมไปในทางที่ดีขึ้น มีความรับผิดชอบ ใช้ของอย่างรู้คุณค่ามากขึ้น ผลที่เกิดกับครอบครัวของชุมชน
5. ปัจจัยไปสู่ความสำเร็จ
5.1 ผู้บริหารมีวิสัยทัศน์ที่เน้นการเรียนรู้เคียงคู่คุณธรรม ให้การสนับสนุน
5.2 ครูและบุคลากรทางการศึกษา มีเป้าหมายที่ชัดเจน มีวัฒนธรรมแห่งการเรียนรู้โดยมีความรู้อย่าง กว้างขวาง มีความสามารถ ในการพัฒนานวัตกรรมและเทคโนโลยีเพื่อใช้ในการจัดการเรียนการสอน
5.3 ระบบบริหารจัดการ โดยมีการจัดการเชิงคุณภาพ ประกอบด้วยการเน้นผู้เรียนเป็นสำคัญ มีการ ปรับปรุงอย่างต่อเนื่อง เน้นการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ การเปิดโอกาสให้บุคลากรมีส่วนร่วมในการปฏิบัติงาน และการจัดบรรยากาศที่ เอื้อต่อการเรียนรู้
5.4 นวัตกรรมและเทคโนโลยีที่ใช้ในการบริหารและการเรียนการสอน
5.5 หลักสูตรของโรงเรียน มีลักษณะที่ยืดหยุ่น สอดคล้องตามสถานการณ์และส่งเสริมการ เรียนรู้อย่างหลากหลาย
5.6. การมีส่วนร่วมของเครือข่ายสถานศึกษา ได้แก่ ผู้ปกครอง ชุมชน หน่วยงานทางการศึกษา เป็นไปในทิศทางเดียวกันทั้งระบบ เพราะกลยุทธ์ส่งผลกระทบต่อประสิทธิภาพและประสิทธิผล สามารถเลือกปรับและบูรณาการแนวพัฒนาตามบริบท สภาพสังคม ข้อมูล และจุดเน้นแต่ละปีให้เป็นองค์รวมโดยยึดผู้เรียน เป็นศูนย์กลาง ใช้โรงเรียนเป็นฐาน เน้นการมีส่วนร่วมเป็นแรงผลักดันที่สำคัญ มีเครือข่าย และทีมงาน เป็นปัจจัยหลักที่จะ ช่วยให้เกิดกําลังพัฒนาอย่างต่อเนื่อง และยั่งยืน
6. บทเรียนที่ได้รับ (Lesson Learn)
ผลจากการดำเนินงานตามการพัฒนาพลเมืองดี ปลูกฝังจิตสำนึก ด้วยนวัตกรรมการเรียนรู้ 4A of 4S แล้ว พบว่า นักเรียนมีคุณลักษณะที่พึงประสงค์ จนก่อเกิดเป็นความพลเมืองที่ดี มีความรับผิดชอบต่อตนเอง และส่วนรวมโดยมีการจัดการขยะอย่างถูกต้องและสามารถนำไปใช้ในชีวิตประจำวันได้ และเป็นประโยชน์ต่อตนเอง ครอบครัว ชุมชน และสังคม
7. การเผยแพร่ / การได้รับการยอมรับ
ช่องทางการเผยแพร่ มีการประชาสัมพันธ์การปฏิบัติงานให้ผู้ปกครอง ชุมชน องค์กรที่เกี่ยวข้องได้ทราบเพื่อให้เกิดความ ร่วมมือ พัฒนาการเป็นพลเมืองที่ดี มีความรับผิดชอบต่อตนเองและส่วนรวมดังนี้
1. จัดประชาสัมพันธ์และเผยแพร่ผลงาน Facebook ของโรงเรียน Line กลุ่มห้องเรียน เว็บไซต์ของโรงเรียน
2. จัดนิทรรศการตามสถานที่ต่างๆ
8. เงื่อนไขความสำเร็จ
สำหรับเงื่อนไขความสำเร็จของนวัตกรรม การพัฒนาพลเมืองดี ปลูกฝังจิตสำนึก ด้วยนวัตกรรมการเรียนรู้ 4A of 4S ในการพัฒนาพลเมืองดี ให้มีความรับผิดชอบ ให้เกิดขึ้นกับนักเรียน ครูและบุคลากรทางการศึกษาอย่างเป็นรูปธรรม โดยนำกิจกรรมโรงเรียนไร้ถังมาใช้ในการดำเนินการ ผู้บริหารและครูได้ประชุมร่วมกัน เพื่อวางแผนการพัฒนางานผ่านกระบวนการ PLC ใช้กระบวนการ TEAMMMIN ในการทำงาน ช่วยเหลือซึ่งกันและกัน ประเด็นปัญหาใดที่ต้องการความช่วยเหลือ ก็จะมีผู้บริหาร คณะครูที่คอยให้คำปรึกษา จึงทำให้งานประสบผลสำเร็จ