เจ้าของผลงาน : โรงเรียนวัดตึกราชา สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสิงห์บุรี
ปีที่เผยแพร่ : 2569
บทนำและสภาพปัญหา
โรงเรียนวัดตึกราชา เป็นสถานศึกษาขนาดเล็ก ประสบปัญหาวิกฤตเชิงโครงสร้างที่ส่งผลกระทบต่อคุณภาพการจัดการศึกษาอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ ใน 4 มิติหลัก ได้แก่ 1) ด้านบริหารงานบุคคล ครูมีเพียง 9 คน ไม่ครบชั้นเรียนและมีภาระงานธุรการล้นมือ 2) ด้านบริหารงานวิชาการ ต้องจัดห้องเรียนแบบควบชั้นส่งผลต่อผลสัมฤทธิ์ของผู้เรียน 3) ด้านงบประมาณ เงินอุดหนุนรายหัวมีจำกัด ขาดสภาพคล่องในการพัฒนาสื่อเทคโนโลยีขั้นสูง และ 4) ด้านบริหารทั่วไป อาคารสถานที่ชำรุดทรุดโทรมและขาดแคลนบุคลากรสายสนับสนุนความปลอดภัย
แนวทางการพัฒนานวัตกรรม
เพื่อทลายข้อจำกัดดังกล่าว สถานศึกษาได้ขับเคลื่อนนวัตกรรมการบริหารจัดการ TRACHA Model: Backward Design โดยผสานแนวคิดเชิงระบบอย่างวงจรคุณภาพ (PDCA), การบริหารองค์กรแบบคล่องตัว (Agile Management), ทฤษฎีภาวะผู้นำร่วม (Shared Leadership) และพลังเครือข่ายพหุภาคี "บวร" (บ้าน วัด โรงเรียน) เข้าด้วยกัน มุ่งเน้นการจัดทำ คู่มือมาตรฐานการปฏิบัติงาน (Standard Operating Procedures: SOPs) ครอบคลุมภารกิจ 4 ด้าน (SOP-01 ถึง SOP-04) และปรับกระบวนการจัดการเรียนรู้ของครูสู่ "การออกแบบย้อนกลับ (Backward Design)" ผ่านระบบห้องเรียนอัจฉริยะ (Smart Classroom) และสื่อทางไกล (DLIT)
ผลการดำเนินงานและผลสัมฤทธิ์เชิงประจักษ์
จากการเปรียบเทียบข้อมูลเชิงพัฒนาการระหว่าง ปีการศึกษา 2567 (ก่อนใช้นวัตกรรม) และ ปีการศึกษา 2568 (หลังใช้นวัตกรรม) พบความสำเร็จอย่างเป็นรูปธรรมดังนี้:
ด้านคุณภาพผู้เรียน: ผลคะแนนการทดสอบระดับชาติ (RT, NT, O-NET) ภาพรวมเฉลี่ยทุกวิชาเพิ่มสูงขึ้น +19.74% และนักเรียนมีผลการอ่าน คิดวิเคราะห์ และเขียน ในระดับ "ดีเยี่ยม" สูงถึง ร้อยละ 41.35
ด้านประสิทธิภาพบุคลากร: ครูร้อยละ 100 สามารถออกแบบหน่วยการเรียนรู้แบบ Backward Design ในห้องเรียนควบชั้นได้อย่างมีประสิทธิภาพ สามารถลดเวลาทำงานเอกสารส่วนกลางลงร้อยละ 32 และอัตราการลาป่วย/ลากิจของครูลดลงถึง ร้อยละ 40
ด้านการบริหารงบประมาณและคลัง: สามารถจัดสรรงบประมาณลงสู่ตัวผู้เรียนและสื่อเทคโนโลยีไอทีโดยตรงสูงถึง ร้อยละ 63.5 ของงบประมาณทั้งหมด
ด้านความร่วมมือและเครือข่าย: กลไก "บวร" สร้างความเชื่อมั่นให้แก่ชุมชน อัตราการย้ายออกของนักเรียนเป็นศูนย์ และสามารถระดมทุนสนับสนุนจากวัดตึกราชาและชุมชนได้มากกว่า 100,000 บาทต่อปี เพื่อนำมาจัดจ้างครูอัตราจ้างและปรับปรุงภูมิทัศน์ความปลอดภัย
การเผยแพร่และรางวัล: นวัตกรรมนี้ได้รับการยอมรับและลงนามความร่วมมือ (MOU) ถ่ายทอดรูปแบบเต็ม (Full Model) สู่โรงเรียนเครือข่ายภายนอก 4 โรงเรียน ได้แก่ โรงเรียนวัดจักรสีห์, โรงเรียนวัดกลาง, โรงเรียนวัดวิหารขาว และโรงเรียนวัดชันสูตร พร้อมทั้งได้รับ รางวัลชนะเลิศอันดับ 1 รางวัล ประเภทสถานศึกษายอดเยี่ยม โรงเรียนขนาดกลาง ด้านการบริหารจัดการการเงิน ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน O-Net, NT, RT ที่สูงขึ้น 19.74 เปอร์เซนต์
คำสำคัญ (Keywords): TRACHA Model, Backward Design, โรงเรียนขนาดเล็ก, คู่มือ SOPs, ภาวะผู้นำร่วม, พลังบวร