มุกเยอะ.ครับ..จะเอาไปใช้ไม่ว่ากัน.......
                                                 

	ไข่มุก (Pearl)		ไข่มุก (Pearl) รงคกร อนันตศานต์ ไข่มุก (Pearl) ภาพจาก www.wikimedia.org ไข่มุกเป็นอัญมณีที่มาจากสิ่งมีชีวิตในธรรมชาติ ที่เรียกเช่นนี้เพราะว่าไข่มุกถูกสร้างขึ้นมาจากสิ่งมีชีวิตโดยแท้จริง เริ่มจากการที่มีชิ้นส่วนขนาดเล็กเข้าไปสู่ภายในของเปลือกหอยที่อยู่อาศัยในแม่น้ำ หรือทะเล หลังจากนั้นระบบกลไกลภายในของตัวหอยจึงมีการป้องกันตัวเองโดยการสร้างชั้นเคลือบวัสดุแปลกปลอมชิ้นนั้นให้หนาขึ้น ซึ่งเรียกสารนี้ว่าแนคเคอร์ (Nacre) เมื่อเวลาผ่านไปชิ้นส่วนขนาดเล็กนี้จะถูกเคลือบให้หนาขึ้นเรื่อยๆจนสามารถเป็นรูปทรงของไข่มุกได้ ภาพหอยมุกและไข่มุก ภาพจาก www.i21.ebayimg.com ไข่มุกโดยทั่วไปมีลักษณะโปร่งแสง (Translucent) ถึงทึบแสง (Opaque) ไข่มุกที่พบมีหลากหลายสี ปกติมักพบไข่มุกที่มีสีขาว หรือสีครีม และมักพบเห็นสีเหลือบ (Overtone) ปรากฏอยู่บนพื้นผิวของเม็ดไข่มุกด้วยเช่น สีชมพู (Rose) เขียว และฟ้า เป็นต้น ไข่มุกรูปทรงและสีต่างๆ ภาพไข่มุกขนาดต่างๆ ที่แตกต่างกัน ภาพจาก www.pearlparadise.com คุณสมบัติพิเศษของไข่มุกที่แตกต่างไปจากสิ่งที่ทำเลียนแบบไข่มุก (Pearl Imitation) เช่น พลาสติก หรือ แก้ว คือ หากนำไข่มุกมาถูกับฟันจะรู้สึกหยาบเล็กน้อย ซึ่งถ้าหากเป็นสิ่งที่ทำเลียนแบบไข่มุก เมื่อถูกับฟันจะรู้สึกเรียบลื่นแตกต่างกัน เครื่องประดับจากมุก ภาพจาก www.global-b2b-network.com ประเภทของไข่มุกแบ่งตามแหล่งกำเนิด ไข่มุกธรรมชาติ (Natural Pearl) ไข่มุกธรรมชาติเป็นไข่มุกที่เกิดจากการที่มีวัสดุชิ้นเล็ก เช่น เม็ดทราย หรือหิน เล็ดลอดเข้าสู่ภายในของเปลือกหอยโดยความบังเอิญ หรือจากธรรมชาติกระทำ จากนั้นตัวหอยจะเกิดความระคายเคืองภายในตัวเอง โดยกลไกลของตัวหอยจะปกป้องและสร้างชั้นของแนคเคอร์เพื่อห่อหุ้มสิ่งแปลกปลอมนั้นให้มีความหนาซ้อนกันมากขึ้นเรื่อยๆ การซ้อนของชั้นแนคเคอร์จะมีลักษณะเป็นชั้นคล้ายกับหัวหอมล้อมรอบวัสดุแปลกปลอมที่อยู่ตรงกลาง ไข่มุกธรรมชาติจะมีรูปร่างที่หลากหลายขึ้นกับรูปทรงดั้งเดิมของวัสดุที่แปลกปลอมเข้าไปด้วย ไข่มุกธรรมชาติมักได้รับการพิจารณาว่าเป็นไข่มุกที่หายาก และค่อนข้างแพง โดยทั่วไปมักซื้อขายกันเป็นน้ำหนักหน่วยกะรัต ไข่มุกธรรมชาติส่วนใหญ่ในวงการเครื่องประดับทุกวันนี้มักพบในเครื่องประดับโบราณสมัยก่อนเสียเป็นส่วนใหญ่ แหล่งกำเนิดที่สำคัญของไข่มุก คือ อ่าวเปอร์เซีย ศรีลังกา ออสเตรเลีย ตาฮิติ และทะเลใต้ ไข่มุกเลี้ยง (Cultured Pearl) ไข่มุกเลี้ยงมีลักษณะของการกำเนิดเช่นเดียวกันกับไข่มุกธรรมชาติ แต่เป็นกรรมวิธีที่เกิดจากมนุษย์เป็นผู้ทำ โดยการที่ผู้เชี่ยวชาญจะใช้เครื่องมือค่อยๆ เปิดฝาเปลือกหอยออก และจากนั้นนำวัสดุชิ้นเล็ก เช่นลูกปัดกลม ใส่ลงไปภายใน และจากนั้นก็นำหอยไปเลี้ยงโดยควรดูแลสภาพแวดล้อม และความสะอาดของเปลือกหอยด้วย เมื่อเวลาผ่านไปวัสดุแปลกปลอมนั้นจะถูกเคลือบด้วยชั้นแนคเคอร์ ซึ่งความหนาของชั้นแนคเคอร์นี้จะขึ้นอยู่กับชนิดของเปลือกหอยที่ถูกสร้างขึ้น และชนิดของแหล่งน้ำที่หอยนั้นอาศัยอยู่ และระยะเวลาของวัสดุที่อยู่ภายในเปลือกหอยก่อนการเก็บเกี่ยว หากชั้นแนคเคอร์มีการเพิ่มความหนาขึ้นก็จะทำให้คุณภาพหรือความหนาของไข่มุกเพิ่มขึ้นด้วย มุกเลี้ยงส่วนใหญ่มักซื้อขายกันโดยวัดขนาดเป็นมิลลิเมตร แหล่งกำเนิดที่สำคัญของไข่มุกเลี้ยงคือ ญี่ปุ่น จีน และทะเลใต้ ภาพของการเลี้ยงหอยมุกและการเก็บเกี่ยวไข่มุก ภาพการเลี้ยงหอยมุกสำหรับผลิตมุกเลี้ยง ภาพจากwww.exceldiamonds.com ภาพการเก็บเกี่ยวไข่มุกจากแหล่งเลี้ยง ภาพจากwww.divingheritage.com ภาพหอยมุก ที่สามารถสร้างเม็ดไข่มุกได้ ภาพจาก www.floridahistory.com ภาพจาก www.southlandnz.com ภาพจาก www. imagecache2.allposters.com ไข่มุกน้ำเค็ม (Saltwater Pearl) ไข่มุกชนิดนี้เกิดจากเปลือกหอยที่อาศัยอยู่ในน้ำเค็ม ซึ่งมุกชนิดนี้สามารถเกิดขึ้นได้เองเป็นมุกธรรมชาติ และเป็นไข่มุกเลี้ยงได้เช่นกัน ไข่มุกน้ำจืด (Freshwater Pearl) ไข่มุกชนิดนี้เกิดจากเปลือกหอยที่อาศัยอยู่ในแหล่งน้ำจืด ซึ่งอาจเป็นแม่น้ำ หรือทะเลสาบก็ได้ ประเภทและชนิดของรูปทรงไข่มุก ภาพจากwww.matirapearls.com มุกทรงกลม (Spherical Shape) มุกทรงนี้มีลักษณะกลมมน ซึ่งเป็นรูปทรงที่ได้รับความนิยมมากที่สุด ไข่มุกที่ยิ่งมีลักษณะกลมเท่าไหร่ จะยิ่งมีราคาสูงมากเท่านั้น ไข่มุกทรงกลม ภาพจาก www.jewelry.port-arthur.org มุกทรงสมมาตร (Symmetrical Shape) มุกรูปทรงสมมาตรนี้ รวมถึงรูปทรงหยดน้ำ (Pear shape) และรูปทรงอื่นๆ ที่หากแบ่งครึ่งรูปทรงแล้วจะทำให้อีกข้างหนึ่งมีขนาดหรือเหมือนกันกับอีกข้างหนึ่ง แต่ไม่นับรวมรูปทรงกลม ไข่มุกทรงสมมาตร ภาพจาก www.jewelry.port-arthur.org ไข่มุกรูปทรงสมมาตร ภาพจาก www.papeete.com มุกรูปทรงอิสระ (Baroque Pearl) ไข่มุกรูปทรงอิสระเป็นไข่มุกที่มีรูปทรงไม่สม่ำเสมอ และแน่นอน จัดเป็นไข่มุกที่มีราคาถูกที่สุดในบรรดาไข่มุกด้วยกัน แต่ไข่มุกชนิดนี้ก็มีลักษณะที่โดดเด่น มีเอกลักษณ์ของแต่ละเม็ดซึ่งมีความสวยงามและความน่าสนใจเช่นกัน ภาพไข่มุกรูปทรงอิสระ ภาพจาก www.thepearloutlet.com ไข่มุกรูปทรงอิสระ ภาพจากwww.papeete.com การปรับปรุงคุณภาพของไข่มุก การปรับปรุงคุณภาพของไข่มุกเพื่อให้มีลักษณะหรือสีที่ดีขึ้น ทำได้โดยกรรมวิธีเหล่านี้เช่น การกัดสี เพื่อกัดเอาจุดด่างสีเข้มที่อยู่บนชั้นผิวแนคเคอร์ออกไป เพื่อให้ผิวสะอาดขึ้น นอกจากนี้ยังมีการย้อมสีไข่มุก เพื่อให้ไข่มุกมีสีที่เรียบสม่ำเสมอขึ้น การทำความสะอาดเครื่องประดับไข่มุก เนื่องจากมุกเป็นอัญมณีที่มาจากธรรมชาติ ดังนั้นจึงค่อนข้างเปราะบาง จึงควรทำความสะอาดอย่างถูกวิธีและระมัดระวัง วิธีที่ดีที่สุดในการทำความสะอาดไข่มุกคือการใช้ผ้านุ่มเช่นทำความสะอาดเครื่องประดับหลังการใช้งานทุกครั้ง โดยอาจจะล้างเช็ดด้วยสบู่อ่อนผสมน้ำ และเช็ดให้แห้งสนิทด้วยผ้านุ่ม
			ข้อมูลเกี่ยวข้องกับบทความพิเศษ: pdf:  article50009.pdf อีเมล์:  rongkakorn@finearts.cmu.ac.th ที่อยู่ที่สามารถติดต่อผู้เขียน: คณะวิจิตรศิลป์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ 239 ถ. ห้วยแก้ว ต. สุเทพ อ. เมือง จ.เชียงใหม่ 50200 โทรศัพท์: 0 53 94 4805 โทรสาร: 0 53 21 1724 อีเมล์:   info@finearts.cmu.ac.th เว็บไซต์:  http://www.finearts.cmu.ac.th

สาระน่ารู้ !    จาก...สถาบันวิทยาศาสตร์ทางทะเล   บางแสน    มหาวิทยาลัยบูรพา     

ไข่มุกเป็นอัญมณีชนิดเดียวที่กำเนิดจากสิ่งมีชีวิต และเป็นหนึ่งในรัตนชาติ ที่ชอบนำมาเป็นเครื่องประดับมาช้านาน ไข่มุกเกิดจากหอยชนิดหนึ่ง เรียกว่า หอยมุก ซึ่วมีทั้งหอยฝาเดียวและหอยสองฝา แบ่งได้เป็น 2 ประเภท คือ 1. ไข่มุกธรรมชาติ ซึ่งเกิดเองตามธรรมชาติ 2. ไข่มุกเลี้ยง

ไข่มุกธรรมชาติเกิดจากในขณะที่หอยมุกกินอาหาร อาจมีกรวดทรายปะปนเข้าไป  จึงต้องปล่อยเมือกซึ่งมีส่วนประกอบของแคลเซียมคาร์บอเนตออกมาเคลือบสิ่งแปลกปลอมเพื่อลดการระคายเคือง  จนเป็นไข่มุกที่มีลักษณะแข็งแรง แวววาวมาก ไม่กลม มักบิดเบี้ยว ขึ้นอยู่กับวัสดุที่เล็ดลอดเข้าไปในตัวหอยว่ามีลักษณะเดิมเป็นเช่นใด  มุกธรรมชาติเป็นของหายาก  และเป็นเครื่องประดับที่แพงที่สุดในโลก ด้วยเหตุนี้เองจึงมีผู้ค้นคิดการเพาะเลี้ยงหอยมุก          ผู้ผลิตประสบความสำเร็จคนแรกคือ นายโคคิชิ มิกิโมโตะ ได้นำมาดัดแปลงเอาหอยมุกขัดเป็นเม็ดกลมๆ เข้าไปในฝามุก เกิดเป็นมุกเลี้ยงมีสีสวยงาม หอยมุกที่นำมาเลี้ยงมีทั้งหอยทะเลและหอยน้ำจืด แต่ที่นิยมคือ หอยสองฝาเพราะมีเมือกเยอะ ไข่มุกเลี้ยงเรียกอีกอย่างว่า culture pearl          สำหรับประเทศไทยเริ่มมีการเลี้ยงหอยมุกเมื่อ 25 ปีมาแล้ว แต่ไม่ประสบความสำเร็จ ปัจจุบันมีเพียงบริษัทนาคาไข่มุกที่สามารถประสบความสำเร็จในการเลี้ยงเป็นบริษัทแรก รู้จักกันในนามของ "ไข่มุกทะเลใต้" (south sea pearl) ทำการเพาะเลี้ยงที่เกาะนาคาน้อย จังหวัดภูเก็ต เริ่มก่อตั้งขึ้นเมื่อ พ.ศ.2507 ที่เกาะยาวน้อยร่วมกับญี่ปุ่น มีระยะเวลากว่า 30 ปี ทำจาหอยมุกที่เรียกว่า หอยมุกจาน ผลผลิตมีมากสุดปีละ 12,000 เม็ด ทำรายได้ปีละสิบกว่าล้านบาท ตลาดที่ส่งคือ ญี่ปุ่น มีบางส่วนขายในประเทศไทย ปัจจุบันเหลือน้อยลง

สำรวจบริเวณที่จะใช้ทำฟาร์มการเพาะเลี้ยง ต้องคำนึงถึงธรรมชาติของหอยมุก เนื่องจากหอยมุกเป็นหอยที่ไม่มีการเคลื่อนย้ายไปที่อื่น เกิดที่ไหนก็เจริญเติบโตที่นั่น เมื่อแหล่งใดมีหอยมุกมาก จำเป็นต้องแยกไปเลี้ยงที่อื่น สิ่งจำเป็นสำหรับการเลี้ยงหอยมุก คือ ความลึกของน้ำ อุณหภูมิ อาหาร          แหล่งน้ำที่ใช้เลี้ยงต้องมีความอุดมสมบูรณ์ สงบ ไร้คลื่นลม ที่ภูเก็ตเหมาะสมมากเพราะมีการไลเวียนของน้ำสม่ำเสมอ มีน้ำขึ้นน้ำลงวันละ 2 ครั้ง ทำให้มีการไหลเวียนและทำความสะอาด มีแพลงก์ตอนที่เป็นอาหารของหอยมุกอย่างเพียงพอ

กะชังเลี้ยงหอยมุก

หอยมุกที่เลี้ยงไว้ในกะชัง

หอยมุกที่ใช้นำมาจากแหล่งอื่น และชาวเลนำมาขาย ปกติราคาตัวละ 300-350 บาท เมื่อได้หอยมาก็นำไปพักฟื้น เนื่องจากระยะแรกหอยจะอ่อนแอมาก โดยการใช้ตาข่ายเหล็กอย่างดีมาทำเป็นตะแกรงสี่เหลี่ยม มี 2 แผ่นประกบกัน ใส่หอยตะแกรงละ 6 ตัว เลี้ยง 6 เดือนในเรือนเพาะเลี้ยง ทำการตรวจสอบความพร้อมว่าจะใส่นิวเคลียสได้หรือยัง และทำความสะอาดหอยโดยการฉีดน้ำล้างสิ่งสกปรก          ศัตรูที่สำคัญของหอยมุกคือ เพรียง เนื่องจากเพรียงจะเกาะ และเจาะหอยให้เป็นรู ทำให้หอยมุกตาย และเสียหาย แก้ไขโดยการขูดเพรียงออกจากหอยมุก

เมื่อหอยมุกสมบูรณ์ ผู้เชี่ยวชาญจะทำการผ่าตัดพร้อมที่จะฝังนิวเคลียส ซึ่งเป็นเปลือกหอยมุกน้ำจืดจากแม่น้ำมิสซิสซิปปี้ ขนาด 2 มิลลิลิตร เมื่อเลี้ยงจะได้ไข่มุกทะเลใต้ขนาดเส้นผ่าศูนย์กลางประมาณ 13 มิลลิเมตรขึ้นไป หลังจากสอดใส่นิวเคลียส แล้วนำไปใส่ตะแกรงแล้วผูกเชือกหย่อนลงทะเลลึกประมาณ 2-3 เมตร ผูกติดกับแพ โดยแต่ละแพจะผูกหอยได้ประมาณ 2,500 ตัว ทุกๆ 3 เดือน จะนำขึ้นมาตรวจสภาพ ขจัดเพรียงและสาหร่ายทะเล และทำความสะอาด            หอยมุกที่ใส่แกนแล้วจะเลี้ยงนาน 1 ปี 6 เดือน ถึง 2 ปี เมื่อครบกำหนดที่จะเอามุกออก จึงนำหอยมาผ่าตัด ค่อยๆ แกะเอาเม็ดมุกออก ส่วนหอยที่นำเม็ดมุกออกแล้ว จะนำไปพักฟื้น 3 เดือน เพื่อทำการผลิตไข่มุกต่อ หอยมุกจานแต่ละตัวผลิตไข่มุกได้ไม่ต่ำกว่า 3 ครั้ง ไข่มุกทะเลใต้จะแพงที่สุดในโลก เพราะให้มุกน้ำงาม มุกจะแตกต่างกันไป ขึ้นอยู่กับเปลือกด้านในของหอย อุณหภูมิ สุขภาพของหอย อาหารที่ได้รับ ทำให้มีน้ำงาม ได้มุกสีนวลออกชมพู            มุกซีก  ได้จากการนำแกนพลาสติกครึ่งวงกลมใส่ในเปลือกหอยมีขนาด 0.2-0.2 เซนติเมตร อาจใส่ได้หลายเม็ดต่อหอย 1 ตัว ขึ้นอยู่กับขนาดและความแข็งแรงของหอยมุก            ปัญหาที่เกิดขึ้นในการผลิต นอกเหนือจากการขาดแคลนวัตถุดิบ ซึ่งเป็นปัจจัยสำคัญในการผลิตแล้ว เรายังไม่สามารถเพาะเลี้ยงลูกหอยเองได้ ถ้าสามารถเพาะเลี้ยงลูกหอยเองได้ ต้นทุนในการผลิตจะต่ำลง อีกปัญหาหนึ่งคือ การลักลอบทำการประมงอย่างผิดกฎหมาย เช่น การวางระเบิดหรืออวนลาก ทำให้จำนวนหอยตามธรรมชาติลดลง อีกปัญหาหนึ่งที่สำคัญและน่าเป็นห่วงคือ ความต้องการผลิตภัณฑ์ของมนุษย์ในการนำไปใช้ทำไข่มุกประดับเฟอร์นิเจอร์ หรือตกแต่งเครื่องเรือนต่างๆ ทำให้ชาวประมงทำการลักลอบนำเปลือกหอยมุกมาจำหน่าย แม้จะมีการรณรงค์ในระยะยาวก็ตาม สิ่งเหล่านี้คืออุปสรรคปิดกั้นความก้าวหน้าของการเพาะเลี้ยงหอยมุก   เนื้อหาจากจุลสาร สถาบันวิทยาศาสตร์ทางทะเล  บางแสน  มหาวิทยาลัยบูรพา ปีที่ 12 ฉบับที่ 3  กันยายน-ธันวาคม 2543
	ผู้เชี่ยวชาญทำการผ่าตัดและฝังนิวเคลียส
	ไข่มุกที่ได้จากหอยมุก
	ไข่มุกซีกรูปดาว