ความรู้เกี่ยวกับพิธี ไหว้บรรพบุรุษ..วันเชงเม้ง

พิธี ไหว้บรรพบุรุษ ช่วงเชงเม้ง ตังโจ่ย ฉบับสมบูรณ์

ชิงหมิง ( qing-ming ) หรือ เชงเม้ง เช็งเม้ง เป็นชื่อของสารท ( 1 ปีมี 24 สารท )
"เช็ง" หมายถึง สะอาด บริสุทธิ์ และ "เม้ง" หมายถึง สว่าง
รวมแล้วหมายความถึง ช่วงเวลาแห่งความแจ่มใส รื่นรมย์

สารท เช็งเม้ง หรือ เชงเม้ง เริ่มต้นประมาณ 5 เมษา - 20 เมษา
เป็นฤดูใบไม้ผลิ อากาศจะคลายความหนาวเย็น เริ่มเข้าสู่ความอบอุ่น ( ของประเทศจีน )
มีฝนตกปรอย ๆ
มีบรรยากาศสดชื่น ท้องฟ้าใสสว่าง ( เป็นที่มาของชื่อ สารท เช็งเม้ง )

เทศกาลเชงเม้ง

ประเพณีที่สำคัญมากที่สุดของของชาวจีน คือ ไหว้บรรพบุรุษ ที่ สุสาน
( ฮวงซุ้ย หรือ ฮวงจุ้ย ) เป็นการแสดงความกตัญญูต่อบรรพบุรุษ โดยมีอิทธิพลมาจากลัทธิขงจื้อ
ที่เน้นเรื่องความกตัญญูเป็นสำคัญ ประเพณีนี้สืบทอดมายาวนานเป็นพันปี
โดยขุนนาง สมัยราชวงศ์โจว โจวกงจีตั้น เป็นผู้กำหนด พิธีการจัดงานศพ

ในสมัยราชวงศ์ัถัง ( ประมาณ ค.ศ. 618 ) พระราชพิธีเซ่นไปไหว้สุสานอดีตกษัตริยาธิราช
มีการบันทึกเป็นลายลักษณ์อักษร ปีหนึ่งกระทำกันปีละ 2 ครั้ง คือช่วงเช็งเม้ง และประมาณปลายปี
( คาดว่า น่าจะเป็นช่วงตังโจ่ย )

สุสาน ( ฮวงจุ้ย / ฮวงซุ้ย ) ที่ มูลนิธิ สุสาน ฮูลิน สระบุรี

ประโยชน์ของการไป ไหว้บรรพบุรุษ เทศกาลเชงเม้ง

1. เพื่อรำลึกถึงคุณความดี ที่บรรพบุรุษของเราได้กระทำไว้ ได้ดูแลเรา
   ลำบากเพื่ื่อเราให้มีความเป็นอยู่ที่ดี เป็นแบบอย่างการดำเนินชีวิต
   "เราสบาย เพราะพ่อแม่ บรรพบุรุษลำบาก"
   
   
2. เป็นศูนย์รวมตระกูล ผังตระกูล
   โดยทั่วไป การไหว้ที่ดีที่สุด ต้องนัดหมายไปไหว้พร้อมกัน ( วันและเวลาเดียวกัน )
   ทำให้ลูกหลานที่อยู่กระจายกันไป ได้มาพบปะ สังสรรค์กันพร้อมหน้า
   เป็นการสร้างความสามัคคี สร้างจุดศูนย์รวม กล่าวได้ว่าเป็น วันรวมญาติ
   
   
3. เป็นกรอบถนนชีวิตของลูกหลานทุกคน "พ่อแม่ตายแล้ว ยังกำหนดชะตาชีวิตลูกหลาน"
   เป็นแบบอย่างในการดำเนินชีวิต เน้นความกตัญญูที่มีต่อบุพการีและลูกหลานควรปฏิบัติตาม
   
   
4. เป็นการเตือนสติตน ความตายต้องเกิดขึ้นกับทุกคน และเป็นธรรมดาของมนุษย์ปุถุชน
   
   

ประเพณีปฏิบัติในวัน เช็งเม้ง

1. การทำความสะอาด สุสาน ( เซ้าหมอ )
   ลงสีที่ป้ายชื่อให้ดูใหม่ - คนตายแล้วลงสีเขียว หรือสีทองขลิบเขียว คนเป็นลงสีแดง
   ( ห้ามถอนหญ้า - อาจกระทบตำแหน่งห้าม
   เช่น ทิศอสูร ทิศแตกสลาย ทิศดาวเบญจภูติ )
   
   บ้างก็ตกแต่งด้วย กระดาษม้วนสายรุ้ง
   ( สุสานคนเป็น - แซกี - ใช้สายรุ้งสีแดง :: สุสานคนตาย - ฮกกี - ใช้หลากสีได้ )
   ห้ามปักธง ลงบนหลังเต่า เท่ากับทิ่มแทงหลุม
   และบางความเชื่อ ทำให้หลังคาบ้านของบรรพบุรุษรั่ว
   
   
2. กราบไหว้ เจ้าที่ เป็นการให้เกียรติ และขอบคุณที่ช่วยคุ้มครองดูแล
   
   

   การจัดวางของไหว้ ( เรียงลำดับจากป้าย )

   1. เทียน 1 คู่ + ธูป 5 ดอก ( อาจปักลงบนฟักได้ )
   2. ชา 5 ถ้วย
   3. เหล้า 5 ถ้วย
   4. ของไหว้ต่าง ๆ เช่น ขนมอี๋ ผลไม้
      *** ควรงดเนื้อหมู - เพราะเคยมีปรากฎว่า เจ้าที่เป็นอิสลาม ***
   5. กระดาษเงิน กระดาษทอง

   กราบไหว้ ระลึกถึงพระคุณ ของพ่อแม่ บรรพบุรษ
   ตั้งเครื่องบูชาเซ่นไหว้ดวงวิญญาณของท่าน

   การจัดวางของไหว้ ( เรียงลำดับจากป้าย - จะต่างกับข้างต้น )

   1. ชา 3 ถ้วย
   2. เหล้า 3 ถ้วย
   3. ของไหว้ต่าง ๆ เช่น ขนมอี๋ ผลไม้
      * ของไหว้ ตามความเชื่อประเพณีของแต่ละท้องถิ่น ส่วนใหญ่เป็น ขนมถ้วยฟู - ฮวกก้วย *
      
   4. กระดาษเงิน กระดาษทอง ฯลฯ
   5. เทียน 1 คู่ + ธูป ตามจำนวนบรรพบุรุษ ท่านละ 1 ดอก

   หมายเหตุ
   *** ห้ามวางของตรงแท่นหน้า เจีี๊ยะปี ( ป้ายหิน ที่จารึกชื่อ บรรพบุรุษ )
   เพราะเป็นที่เข้าออกของ วิญญาณบรรพบุรุษ ไม่ใช่เก้าอี้นั่ง อย่างที่หลายคนเข้าใจผิด***

พิธีเช็งเม้ง
ผู้อาวุโส เป็นผู้นำกราบ ไหว้จนเทียนใกล้หมดก้าน

ลูกหลานตีวงล้อมด้วยหวายหรือไม้ เผา กระดาษเงิน กระดาษทอง ฯลฯ
เป็นการกำหนดขอบเขตว่า สิ่งเหล่านี้ลูกหลานส่งให้ บรรพบุรุษของครอบครัว นั้น ๆ เป็นการเฉพาะ ป้องกันการแย่งชิง ( ผู้ตีวงล้อม ต้องเป็นลูกหลานเท่านั้น ) *** เป็นอันเสร็จพิธี

บางครอบครัวก็จะมานั่งล้อมวงทานอาหารกันต่อ เพื่อเป็นการ
แสดงความสมานสามัคคีแก่ บรรพบุรุษ

ความเชื่อและข้อเท็จจริงตาม หลักฮวงจุ้ย

1. เมื่อทานหอยแครงเสร็จ จะโยนเปลือกหอยแครง ลงบนเนินหลังเต่า
   ( เนินดินด้านหลัง ป้ายสุสานบรรพบุรุษ ) ความหมายคือ มีลูกหลานมาก
   ประเด็นนี้ ไม่ขัดกับหลักวิชา
   
   
2. ทุกครั้งที่มาไหว้ จะขุดเอาดินมากลบบนหลังเต่า โดยเชื่อว่า จะทำให้การค้าเพิ่มพูน
   ข้อเท็จจริง : จะทำก็ต่อเมื่อ หลังเต่ามีรูแหว่งไป จึงซ่อมแซม และต้องดูฤกษ์โดยเฉพาะการขุดดิน ถือเป็นการกระทบธรณี
   
   
3. ปลูกดอกไม้ รอบๆ สุสานบรรพบุรุษ
   ข้อเท็จจริง : ห้ามปลูกดอกไม้ รอบๆ สุสานบรรพบุรุษ มีความหมายด้าน ชู้สาว แต่ปลูกหญ้าได้
   
   
4. หากต้องการซ่อมแซม สุสานบรรพบุรุษ ทำได้เฉพาะ สารทเช็งเม้ง เท่านั้นข้อเท็จจริง : ไม่จำเป็นต้องเป็น เทศกาลเช็งเม้ง ขึ้นอยู่กับฤกษ์
   หากทำในสารทนี้โดยไม่ดูฤกษ์ กลับจะเกิดโทษภัยจาก อสูร
   
   
5. จุดประทัด เพื่อกำจัดผีร้ายให้พ้นไป
   ข้อเท็จจริง : ตามหลักวิชา การจุดประทัด เป็นการกระตุ้น
   หากตำแหน่งถูกต้อง ก็จะได้ลาภ หากผิดตำแหน่ง จะเกิดปัญหา
   ( ผู้ปฏิบัติต้องเข้าใจเรื่อง ดาว 9 ยุค และฤกษ์ เป็นอย่างดี )
   
   
6. บางครอบครัวต้องการประหยัด จัดอาหารไหว้เพียง 1 ชุด ไหว้หลายแห่ง
   ข้อเท็จจริง : ทำเช่นนี้ไม่ถูกต้อง บรรพบุรุษ ชุดแรกสุดเท่านั้นที่ได้รับ
   
   
7. บางคนเชื่อว่า จะไม่เผากระดาษทองให้กับ บรรพบุรุษ
   นอกจากตายมานานแล้ว ถือว่าได้เปลี่ยนสถานภาพเป็นเทพ
   ข้อเท็จจริง : ตามประเพณีโดยทั่วไปไม่มี
   
   
8. การไว้ทุกข์พ่อแม่ ต้องนาน 3 ปี
   ข้อเท็จจริง : ประเพณีบางท้องถิ่น กำหนดเช่นนั้นจริง
   โดยเน้นเรื่องความกตัญญูเป็นหลัก
   
   
9. การไป ไหว้บรรพบรุษ ครั้งแรก ต้องดูฤกษ์
   ข้อเท็จจริง : เป็นเรื่องถูกต้องตามหลักวิชา ฮวงจุ้ย
   โดยปกติแล้ว ซินแส จะเป็นผู้กำหนดฤกษ์ให้
   หากทิศด้านหลัง สุสาน เป็นทิศห้าม ทิศอสูร ทิศแตกสลาย
   *** ต้องใช้ฤกษ์ปลอดภัยเท่านั้น ***
   และไม่ได้จำกัดว่าต้องเป็นช่วง เช็งเม้ง เท่านั้น
   ปีต่อ ๆ ไป ไม่ต้องมีการ ดูฤกษ์ อีก
   

 

เทศกาลในการไหว้บรรพบุรุษ

สารท	ราศีเดือน	ห้ามทิศ ( ชง ปะทะ )	ห้ามทิศด้านหลัง สุสาน
ชุนฮุน ( 21 มีนา - 4 เมษ )	/4	/10 ( 270 +/- 15 องศา )	ทิศตะวันตก
เช็งเม้ง ( 5 เมษ - 20 เมษ )	/5	/11 ( 300 +/- 15 )	ทิศใต้
ตังโจ่ย ( 22 ธค. - 5 มค. )	/1	/7 ( 180 +/- 15 )	ทิศใต้

การไหว้ไม่ได้จำกัดว่า จะต้องไหว้ใน เทศกาลเช็งเม้ง เท่านั้น ซึ่งปัจจุบัน จะพบว่า คนกลุ่มหนึ่งจะไปไหว้ก่อนถึง เทศกาลเช็งเม้ง เพื่อหลีกหนีปัญหาการจราจร

และเราสามารถเลือกไปไหว้ในช่วง ตังโจ่ย แทน
( โดยเฉพาะหากด้านหลัง สุสาน เป็นทิศตะวันตก )
อากาศเย็นสบายกว่า ปัญหาจราจรน้อย ของไหว้ราคาไม่แพง คนไม่พลุกพล่าน

ขอให้สมาชิกทุกท่าน เดินทางไปประกอบพิธีโดยสวัสดิภาพ

ขอบคุณที่มาข้อมูลความรู้ประเพณีชาวจีน